Więcej czasu na zatwierdzenie sprawozdań finansowych
Poprzednia wersja rozporządzenia przesunęła termin zatwierdzenia sprawozdania finansowego na 30 września i jak tłumaczą projektodawcy – wtedy nie dało się określić, do kiedy potrwa stan epidemii. Projekt stosownej nowelizacji znalazł się już na stronie internetowej Rządowego Centrum Legislacji.
Kto będzie mógł skorzystać z planowanego ułatwienia? Więcej czasu na zatwierdzenie sprawozdania finansowego zyskają podmioty, których wspólnikami są osoby fizyczne (rozporządzenie wprost wyłącza spółki, których wszystkimi wspólnikami lub akcjonariuszami ponoszącymi nieograniczoną odpowiedzialność są spółki kapitałowe, spółki komandytowo-akcyjne lub spółki z innych państw o podobnej do tych spółek formie prawnej).
Dodatkowo jednostki muszą spełnić dwa warunki:
- liczba członków organów zarządzających przewyższa ograniczenia w zakresie zgromadzeń, spotkań i zebrań, określone w przepisach „COVID-owych”,
- nie miały możliwości podejmowania uchwał przy wykorzystaniu środków bezpośredniego porozumiewania się na odległość.
Takie jednostki będą mogły zatwierdzić sprawozdanie finansowe w terminie sześciu tygodni od dnia odwołania stanu epidemii, albo ogłoszonego bezpośrednio po nim stanu zagrożenia epidemicznego.
Więcej czasu dostaną też spółdzielnie. One z kolei, będą musiały zatwierdzić sprawozdanie finansowe do dnia odbycia walnego zgromadzenia.
Rada Ministrów pracuje nad dużymi zmianami w podatkach
Zmiany w podatkach mają się znaleźć w przygotowywanym właśnie projekcie ustawy o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne oraz niektórych innych ustaw.
Zniesienie ulgi abolicyjnej dotknęłoby Polaków mieszkających w naszym kraju, ale pracujących w państwach, z którymi Polska ma podpisaną umowę zakładającą proporcjonalne odliczanie podatków. Zasadniczo podatek dochodowy płaci się tam, gdzie jest świadczona praca, a w Polsce dopłaca się różnicę, chyba że można skorzystać z tzw. ulgi abolicyjnej, np. Polak pracujący w Zjednoczonych Emiratach Arabskich w ogóle nie płacił PIT, a po zmianie być może będzie musiał zapłacić 32 proc. podatku (w przypadku wysokich dochodów).
Poważne zmiany dotkną też spółki komandytowe, gdzie obecnie podatek dochodowy płacony jest bezpośrednio przez wspólników, proporcjonalnie do posiadanego udziału w zyskach. Jak zapisała Rada Ministrów w Wykazie prac celem zmian jest „uszczelnienie systemu podatkowego oraz odpowiedź na tworzone przez podatników struktury optymalizacyjne z wykorzystaniem spółek komandytowych poprzez nadanie spółce komandytowej statusu podatnika podatku dochodowego”.
Według danych Głównego Urzędu Statystycznego liczba takich spółek w Polsce wzrasta bardzo szybko: na koniec 2017 roku było ich 30 654, rok później – 35 826, a w 2019 roku wzrosła do 40 576.
Jak zaznacza rząd w przedstawionych założeniach uszczelnieniu systemu podatkowego ma też służyć wprowadzenie obowiązku sporządzenia i podania do publicznej wiadomości tzw. polityki podatkowej. Ten obowiązek spadnie na „wybranych podatników podatku dochodowego od osób prawnych”.
Szczegółowy wykaz planowanych zmian można znaleźć w Wykazie prac legislacyjnych i programowych Rady Ministrów (patrz: https://bip.kprm.gov.pl/kpr/bip-rady-ministrow/prace-legislacyjne-rm-i/prace-legislacyjne-rady/wykaz-prac-legislacyjny/r7485887,Projekt-ustawy-zmianie-ustawy-o-podatku-dochodowym-od-osob-fizycznych-ustawy-o-p.html).
Czym jest a właściwie czym była Tarcza prywatności i co dalej?
Wielka Izba Trybunału rozważywszy uwagi stron, wydaje trudny wyrok. Jego kwintesencją jest nieważność decyzji o adekwatności tzw. Tarczy Prywatności (Privacy Shield). Decyzja wykonawcza Komisji (UE) 2016/1250 przyjęta na mocy dyrektywy 95/46/WE Parlamentu Europejskiego i Rady, w sprawie adekwatności ochrony zapewnianej przez Tarczę Prywatności UE–USA jest nieważna.
Decyzje wydane na mocy nieobowiązującej już dyrektywy 95/45/WE Parlamentu Europejskiego i Rady na mocy art. 45 ust. 9 RODO obowiązywały do czasu zmiany zastąpienia lub uchylenia. Także decyzja 2016/1250 po rozpoczęciu obowiązywania RODO pozostawała w mocy.
To już druga batalia Maximiliana Schremsa. Także w wyniku jego działań wcześniejsza decyzja Komisji w tym zakresie tj. 2000/520/WE z 26.7.2000 r. przyjęta na mocy dyrektywy 95/46/WE została zakwestionowana i straciła moc prawną. Zapadł wyrok TSUE z 6.10.2015 r. w sprawie C-362/14 Maximilian Schrems v. Data Protection Commissioner.tj. w sprawie tzw. Programu Bezpiecznej Przystani (Safe Harbor).
M. Schrems-owi chodziło o przetwarzanie jego danych osobowych przez Facebook. Obywatel Austrii był od 2008 r. użytkownikiem Facebooka. Tak jak w przypadku wszystkich obywateli Unii, jego dane przekazywał Fecebook Ireland na serwery Facebook Inc., znajdujące się na terenie USA, gdzie były przetwarzane. Po ujawnieniu przez Edwarda Snowdena (analityka pracującego dla amerykańskiej agencji bezpieczeństwa wewnętrznego), że Facebook Inc. przystąpił do amerykańskiego tajnego programu nasłuchu elektronicznego PRISM i jego dane nie służą wyłącznie Facebookowi postanowił interweniować. Schrems domagał się gwarancji, że jego dane nie będą przekazywane w sposób godzący w jego prywatność. Skargę złożył w Irlandii z uwagi na siedzibę europejskiej centrali Fecebooka. Wobec Safe Harbor TSUE wydał wyrok kwestionujący bezpieczeństwo przekazywania danych (wspomniany C-362/14 ).
Analizowana decyzja wykonawcza wydana 12.7.2016 r. przez Komisję Europejską nr 2016/1250 w sprawie adekwatności ochrony danych zapewnionej przez tzw. Tarczę Prywatności UE-USA (Dz.Urz. UE L 207, s.1 ) umożliwiała przekazywanie danych osobowych importerom, którzy przystąpią do programu. Miała duże znaczenie z uwagi na to, że USA to istotny partner gospodarczy krajów członkowskich UE, a dopuszczalność płynnego obrotu danymi jest ważnym elementem obrotu gospodarczego. Dawała możliwość dość wygodnego przekazywania danych osobowych z UE do firm amerykańskich, które zobowiązały się do przestrzegania obowiązujących w niej zasad i stosowania zawartych w niej zabezpieczeń.
Tarcza Prywatności (Privacy Shield) była sformalizowanym narzędziem (de facto umową), mającą na celu legalizację transferu danych osobowych między Unią a USA. To amerykański program, za którego zarządzanie i administrowanie odpowiadał Departament Handlu tego kraju, który sprawował nadzór nad realizacją zobowiązań podmiotów, które przestąpiły do programu. W przypadku przystąpienia do Tarczy Prywatności dane przedsiębiorstwo musiało zobowiązać się przed wspomnianym Departamentem Handlu do przestrzegania wskazanych w niej zasad. Aby uzyskać certyfikat w ramach Tarczy Poufności, musiało stosować politykę zgodną z Zasadami ochrony prywatności Tarczy. Głównym celem Tarczy obok opracowania odpowiedniego dokumentu zawierającego gwarancje prawne w zakresie przetwarzania danych osobowych na terenie USA było ustanowienie mechanizmu samo-certyfikowania dla przedsiębiorców zlokalizowanych w Stanach Zjednoczonych, oczywiście miała ona charakter fakultatywny. Na stronach departamentu handlu zamieszczano wykaz podmiotów, które przystąpiły do Tarczy. Powołano Rzecznika Tarczy, jednak kwestionowano jego niezależność.
Program regulował min. następujące aspekty:
- obowiązki przedsiębiorstwa w ramach Tarczy Prywatności oraz prawa, z jakich możemy skorzystać podmiot danych w związku z przetwarzaniem jego danych osobowych,
- ograniczenia dotyczące korzystania z danych do różnych celów,
- wprowadzał zasadę minimalizacji danych i obowiązek przechowywania danych tylko przez niezbędny okres,
- obowiązek zabezpieczenia danych,
- obowiązek ochrony danych w przypadku ich przekazywania innemu przedsiębiorstwu,
- prawo podmiotu danych dostępu do danych i ich poprawienia,
- prawo podmiotu danych do wniesienia skargi i ochrony prawnej,
- wskazanie organu pozasądowego rozstrzygania sporów,
- wskazanie krajowy organu ochrony danych,
- wskazanie Organu Arbitrażowego Tarczy Prywatności,
- podstawowe zasady Ochrony prawnej w przypadku dostępu do danych przez organy publiczne USA.
Zasadniczym pytaniem staje się czym jest decyzja o adekwatności i co właściwie oznacza. RODO i poprzednio obowiązująca dyrektywa 95/46/WE Parlamentu Europejskiego i Rady stanowią, że przekazywanie danych osobowych do państwa trzeciego może nastąpić wtedy, gdy to państwo zapewnia odpowiedni poziom ochrony tych danych. W powyższym przypadku Komisja wydaje decyzję stwierdzającą, iż taki poziom jest zadowalający i na podobnym poziomie jak w Unii chroni dane osobowe.
Decyzja o adekwatności (tu w sprawie Privacy Shield 2016/1250) jest najwygodniejszym instrumentem legalnego przekazywania danych osobowych do państwa trzeciego. Przekazywanie danych na mocy takiej decyzji musi jednak być w pełni zgodne z europejskimi przepisami (RODO). Oczywiście wspomniane rozporządzenie zapewnia inne instrumenty przekazywania, ale ten nie wymaga zezwolenia i wielu formalności.
Zgodnie z art. 45 RODO przekazywanie danych osobowych do państwa trzeciego (tu USA), sektora, sektorów lub organizacji międzynarodowej może nastąpić gdy zapewniają odpowiedni poziom ochrony. Zabezpieczeniem mogą być umowy, zawierające ustanowione w decyzji Komisji Europejskiej standardowe klauzule ochrony. Komisja wydając decyzję ocenia czy w danym państwie, podmiocie, sektorze jest akceptowalny dla niej poziom ochrony. Ocenia w stosunku do państwa trzeciego m.in.: praworządność, poszanowanie praw człowieka i podstawowych wolności, gdzie uwzględnia zagadnienia bezpieczeństwa publicznego i narodowego oraz dostępu organów publicznych do danych osobowych. Ocenia odpowiednie ustawodawstwo państwowe i sektorowe. Kolejnym aspektem, który ocenia Komisja jest istnienie i skuteczność organu nadzorczego w państwie trzecim i możliwości egzekwowania swoich praw przez osoby fizyczne. Kolejne badane aspekty to zobowiązania międzynarodowe zaciągnięte przez państwa trzecie, w szczególności w zakresie danych osobowych. Po dokonaniu oceny KE wydaje decyzję stwierdzającą, że państwo trzecie, podmiot, sektor, organizacja międzynarodowa zapewnia odpowiedni poziom ochrony.
Reasumując decyzja wykonawcza Komisji (UE) 2016/1250 z 12.7.2016 r. w sprawie adekwatności ochrony zapewnianej przez Tarczę Prywatności UE–USA jest nieważna. Główny problem leżał w prawodawstwie amerykańskim, które nie dawało cudzoziemcom, których dane były przetwarzane możliwości pełnej realizacji swoich praw, na podobnej zasadzie jak w UE. Wskazano problem z dużym dostępem służb amerykańskich do danych takich osób i niski poziom nadzoru nad czynnościami funkcjonariuszy.
TSUE w wyroku wskazuje iż „osoby fizyczne, w tym osoby z [Unii], […] mają liczne możliwości dochodzenia roszczeń, jeżeli zostały objęte bezprawnym dozorem (elektronicznym) do celów bezpieczeństwa narodowego” (w USA). Nie uwzględniono jednak wszystkich podstaw prawnych, na jakie mogły powołać się amerykańskie organy wywiadowcze (np. rozporządzenie wykonawcze nr 12333)”. „W zakresie dotyczącym rozporządzenia wykonawczego nr 12333 ….. instytucja ta położyła nacisk w szczególności na brak jakichkolwiek środków zaskarżenia”. – cytat z wyroku.
Kluczowy fragment wyroku to:
„Ponadto, co się tyczy zarówno programów nadzoru opartych na art. 702 FISA, jak i tych opartych na rozporządzeniu wykonawczym nr 12333, w pkt 181 i 182 niniejszego wyroku wskazano, że ani w PPD-28, ani w rozporządzeniu wykonawczym nr 12333 nie przyznano osobom, których dane są przetwarzane, praw, które mogłyby być egzekwowalne przed sądami, wobec czego osoby te nie mają prawa do skutecznego środka prawnego”.
Jednak wyrok rozwiewa wątpliwości w innych związanych z nieważnością decyzji sprawach.
Pierwsze pytanie prejudycjalne dotyczyło sytuacji, gdy dane osobowe są przekazywane przez prywatne przedsiębiorstwo z państwa członkowskiego Unii Europejskiej do prywatnego przedsiębiorstwa w państwie trzecim w celach komercyjnych. Podstawowa wątpliwość irlandzkiego organu dotyczyła dopuszczalności przekazywania takich danych przez organy w państwie trzecim dla celów bezpieczeństwa narodowego, ale także dla celów egzekwowania prawa i prowadzenia spraw zagranicznych w tym kraju trzecim (tu USA).
Trybunał wskazuje jednoznacznie że „zakresem stosowania tego rozporządzenia jest objęte przekazywanie danych osobowych przez podmiot gospodarczy mający siedzibę w jednym państwie członkowskim innemu podmiotowi gospodarczemu z siedzibą w państwie trzecim”. Odpowiedz jest twierdząca i nie ma znaczenia iż „dane te mogą być przetwarzane przez organy władzy danego państwa trzeciego w celach związanych z bezpieczeństwem publicznym, obronnością i bezpieczeństwem państwa” – cytat z sentencji wyroku.
Kolejna interpretacja dotyczy wykładni art. 46 ust. 1 RODO i art. 46 ust. 2 lit. c) RODO czyli de facto postępowania w sytuacji braku decyzji o adekwatności na podstawie art. 45 RODO i konieczności zastosowania standardowych klauzul ochrony danych przyjętych przez Komisję zgodnie z procedurą sprawdzającą, o której mowa w art. 93 ust. 2. TSUE wpodkreśla, że wskazane tam odpowiednie zabezpieczenia, egzekwowalne prawa oraz skuteczne środki ochrony prawnej powinny zapewniać, by prawa osób, których dane osobowe są przekazywane były chronione w stopniu merytorycznie równoważnym temu gwarantowanemu w Unii przez RODO. Ocena powinna odbywać się na podstawie Karty praw podstawowych Unii Europejskiej. Oszacowanie stopnia ochrony powinno uwzględnić postanowienia umowne uzgodnione pomiędzy podmiotami, ale także „dostępu organów władzy publicznej państwa trzeciego do przekazanych w ten sposób danych osobowych” i „istotne elementy składające się na jego system prawny, w szczególności te wymienione w art. 45 ust. 2 wspomnianego rozporządzenia”. Wyrok nie pozostawia wątpliwości, iż zastosowane wyłącznie standardowych klauzul nie stanowi gwarancji skutecznej ochrony praw osób, których dane są przetwarzane.
Kolejna wątpliwość irlandzkiego trybunału dotyczyła sytuacji braku ważnej decyzji Komisji Europejskiej i postępowania w tym przypadku. W sentencji wyroku wskazano, iż właściwy organ (tu irlandzki) jest zobowiązany do zawieszenia lub zakazania przekazywania danych do państwa trzeciego na podstawie standardowych klauzul ochrony danych. Organ orzeka w świetle całokształtu materiału dowodowego i jeżeli ochrona danych w państwie trzecim nie może zostać uznana za wystarczającą i nie może być zapewniona za pomocą innych środków orzeka zawieszenie lub zakaz transferu danych do państwa trzeciego.
Przeprowadzenie badania decyzji Komisji z 5.2.2010 r. w sprawie standardowych klauzul umownych dotyczących przekazywania danych osobowych podmiotom przetwarzającym dane mającym siedzibę w krajach trzecich na mocy dyrektywy 95/46/WE Parlamentu Europejskiego i Rady (notyfikowana jako dokument nr C(2010) 593) zmienionej decyzją wykonawczą Komisji (UE) 2016/2297 z 16.12.2016 r. w świetle Karty Praw Podstawowych nie wpłynęło na powyższe ustalenia.
Jak wskazano powyżej Tarcza zapewniała zupełnie racjonalne zapisy, zgodne z RODO i prawem europejskim. Jednak realizacja praw podmiotu danych nie była taka prosta i nie dotyczyła wszystkich przypadków. W USA jest wiele programów nadzoru, które nie przewidują odpowiednich gwarancji ochrony prywatności podmiotu danych. Także dostęp służb jest nieproporcjonalnie duży w stosunku do warunków europejskich i nadzór nad tym dostępem jest dyskusyjny.
TSUE stwierdził, iż prawo amerykańskie nie zapewnia odpowiedniego poziomu ochrony danych osobowych obywateli Unii. Stosowane standardowe klauzule umowne nie mogą być wykorzystane do transferu danych do USA.
Mamy nadzieję, iż USA zmieni lub zmodernizuje swoje przepisy dotyczące nadzoru nad przetwarzaniem danych osobowych obywateli państw trzecich. Trybunał po raz drugi wskazał na konflikt między unijnym prawem prywatności a amerykańskim sposobem rozumienia i realizacji nadzoru. Mamy nadzieję na wprowadzenie przez Stany Zjednoczone podobnych do europejskich praw do prywatności, w szczególności dotyczących cudzoziemców. Liczymy na to, że amerykańskie korporacje zmienią narrację w zakresie podstaw prawnych w zakresie przetwarzania danych osobowych obywateli UE na terenie USA.
Obecnie pozostają inne instrumenty wskazane w rozdziale piątym RODO. W przyszłości alternatywą mogą to być zatwierdzone kodeksy postępowania dla sektorów lub inna wersja umowy oczywiście po zmianie przepisów amerykańskich.
Pracownika można odwołać z urlopu, ale tylko w wyjątkowych sytuacjach
W sytuacji przerwania pracownikowi urlopu, pracodawca ma obowiązek zwrócić pracownikowi poniesione koszty. Jeśli ten odmówi powrotu z urlopu, w skrajnych przypadkach może zostać zwolniony dyscyplinarnie.
W obliczu pandemii, a co za tym idzie – wstrzymania działalności części firm na kilka tygodni albo miesięcy, niektórzy pracodawcy zdecydowali się wysłać pracowników na urlop. Dotyczyło to przede wszystkim zaległych dni urlopowych niewykorzystanych w 2019 roku. W części firm koronawirus pokrzyżował plany urlopów, na które pracodawca wyraził zgodę jeszcze przed wybuchem pandemii.
Choć teoretycznie to pracownik sam decyduje o terminie urlopu po jego uzgodnieniu z pracodawcą, to pracodawca może odmówić udzielenia wolnych dni w danym czasie. Powinien jednocześnie ustalić wspólnie z pracownikiem inny termin dogodny dla obu stron.
Pracodawca może też odwołać pracownika z urlopu, który już trwa, jednak tylko w wyjątkowych sytuacjach, nieprzewidzianych w chwili rozpoczynania urlopu.
Pracownik nie może odmówić powrotu, bo co do zasady jest to polecenie służbowe. Gdy firma odwoła zatrudnionego z urlopu lub odmawia urlopu w ostatniej chwili, powinna mu zwrócić poniesione w związku z tym wydatki, np. na zakwaterowanie, przejazdy, bilety lotnicze lub zakupione wycieczki w biurze podróży.
Istotne jest jednak, by informacja o odwołaniu z urlopu dotarła do pracownika – powinien odebrać maila lub telefon. Pracownicy wyższego szczebla, jeśli przed wyjazdem zobowiązali się do odbierania telefonów lub przykładowo realizują ważny projekt, a nie można się z nimi skontaktować, muszą liczyć się z konsekwencjami.
Źródło:
Newseria.pl
Planowane zmiany w mechanizmie podzielonej płatności
Trwają prace ministerstwa finansów nad projektem ustawy o zmianie ustawy o podatku od towarów i usług oraz ustawy – Prawo bankowe. Zmiany mają dotyczyć trzech obszarów:
1) rozwiązań w zakresie uproszczenia rozliczania przez podatników VAT – pakiet Slim VAT;
2) rozwiązań o charakterze doprecyzowującym i uzupełniającym w stosunku do niektórych konstrukcji prawnych w VAT;
3) zmian w zakresie systemu zwrotu podatku podróżnym (TAX FREE).
Istotna jest m.in. planowana w zakresie mechanizmu podzielonej płatności. W VATU zaproponowano doprecyzowanie przepisów określających kwotę, od której mechanizm podzielonej płatności staje się obowiązkowy. Ministerstwo zauważyło, że w celu wyeliminowania jakichkolwiek wątpliwości proponuje się odniesienie wprost, że chodzi o faktury, w których wartość brutto przekracza kwotę 15 000 zł lub jej równowartość, w przypadkach gdy kwoty na fakturze wyrażane są w walucie obcej.
Nowością będzie też przepis umożliwiający złożenie wniosku o uwolnienie środków nie tylko przez podatnika, ale także przez inne podmioty niebędące podatnikami podatku VAT, które mają na rachunku VAT środki finansowe. Jak wynika z uzasadnienia do proponowanych zmian, proponuje się wprowadzenie przepisu umożliwiającego złożenie wniosku o uwolnienie środków nie tylko przez podatnika ale również przez inne podmioty niebędące podatnikami podatku VAT, które posiadają na rachunku VAT środki finansowe. Zaproponowana zmiana objęłaby również podmioty nieposiadające siedziby działalności gospodarczej lub stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej na terytorium kraju, które nie są podatnikami podatku VAT.
Ponadto, w sytuacji zapłaty danej faktury przy zastosowaniu MPP(do wysokości kwoty zapłaconej w tym mechanizmie) nie będzie stosowana sankcja określona w art. 112b ust. 2a VATU.
Do 30 września należy wykorzystać zaległy urlop wypoczynkowy
Pracodawca powinien udzielić pracownikowi urlopu wypoczynkowego w tym roku kalendarzowym, w którym uzyskał on do niego prawo. Jeśli się to nie uda, to dopuszczalne jest udzielenie niewykorzystanego w danym roku urlopu najpóźniej do końca września następnego roku (art. 168 KP).
Termin ten jest dochowany, gdy pracownik rozpoczął urlop przed upływem 30 września danego roku kalendarzowego. Obowiązek ten nie dotyczy jedynie czterech dni urlopu na żądanie pracownika.
O udzieleniu urlopu wypoczynkowego zawsze decyduje pracodawca
Nawet naruszenie przez pracodawcę obowiązku udzielania pracownikowi zaległego urlopu wypoczynkowego do 30 września kolejnego roku nie uprawnia pracownika do rozpoczęcia po tym terminie urlopu bez udzielenia zwolnienia przez pracodawcę (wyr. SN z 5.12.2000 r., I PKN 121/00, OSNAPiUS 2002, Nr 15, poz. 353).
Z uwagi na to, że udzielenie urlopu w omawianym terminie jest obowiązkiem pracodawcy, w doktrynie i orzecznictwie przyjmuje się, że pracodawca może jednostronnie wyznaczyć termin urlopu zaległego, i to nie tylko we wrześniu kolejnego roku, ale również i w pierwszych miesiącach kolejnego roku. Zatem zastosowanie przez pracodawcę art. 168 KP nie wymaga zgody pracownika (por. wyrok SN z 24.1.2006 r., I PK 124/05, OSNP 2006, Nr 23–24, poz. 354).
Udzielanie urlopu w okresie obowiązywania stanu zagrożenia z powodu COVID-19
W 2020 roku uprawnienie do jednostronnego udzielania urlopu zaległego potwierdzone zostało w tzw. specustawie antycovidowej, zgodnie z którą w okresie obowiązywania stanu zagrożenia epidemicznego lub stanu epidemii, ogłoszonego z powodu COVID-19, pracodawca może udzielić pracownikowi, w terminie przez siebie wskazanym, bez uzyskania zgody pracownika i z pominięciem planu urlopów, urlopu wypoczynkowego niewykorzystanego przez pracownika w poprzednich latach kalendarzowych, w wymiarze do 30 dni urlopu, a pracownik jest obowiązany taki urlop wykorzystać (art. 15gc ustawy z 2.3.2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych; Dz.U. z 2020 r. poz. 374).
We wrześniu kumulacja płatności rat w podatku od nieruchomości
W ramach tzw. specustawy o COVID-19 pojawiły się udogodnienia dla przedsiębiorców m.in. w zakresie podatku o nieruchomości. Na wprowadzenie tych preferencji dla przedsiębiorców pozwoliła radom gmin – ustawa z 31 marca 2020 r. o zmianie ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2020 r. poz. 568). Upoważniła ona rady gmin do udzielenia dwóch rodzajów pomocy przedsiębiorcom:
1) zwolnienia z podatku od nieruchomości: gruntów, budynków i budowli związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej (art. 15p ww. ustawy) oraz
2) odroczenia terminów płatności rat podatku od nieruchomości za kwiecień, maj i czerwiec 2020 r., nie dłużej niż do 30 września br. (art. 15q ww. ustawy).
Przedsiębiorcy mogli skorzystać z możliwości odroczenia płatności podatku od nieruchomości. Każda rada gminy mogła w drodze uchwały wprowadzić zwolnienia z podatku od nieruchomości dla przedsiębiorców, którzy w związku z epidemią stracili płynność finansową lub ich płynność finansowa uległa pogorszeniu. Mogła też przedłużyć termin płatności tych rat podatku od nieruchomości, które przypadałyby na kwiecień, maj oraz czerwiec 2020 r. Natomiast maksymalnym terminem odroczenia przewidziany był 30 września 2020 r. Wiele gmin odroczyło termin płatności podatku od nieruchomości w maksymalnym wymiarze, tj. do 30 września 2020 r. W konsekwencji, zbliża się dla tych przedsiębiorców kumulacja podatku od nieruchomości, bowiem do 15 lipca 2020 r. byli zobowiązani zapłacić ratę za czerwiec 2020 r., do 15 sierpnia 2020 r. mieli uiścić ratę za lipiec 2020 r. We wrześniu (do 15.9.) z kolei nie tylko zapłacą podatek za sierpień tego roku, ale zapłacą też trzy zaległe raty (za kwiecień, maj i czerwiec) do końca września.
Zatem jednocześnie trzeba będzie zapłacić za cztery raty podatku. Jednak aby podatnicy mogli zapłacić te podatek muszą otrzymać w tym zakresie decyzję z urzędu, i dopiero po ich doręczeniu rozpocznie się bieg terminu do zapłaty podatku.
Indywidualne dane podatników podatku dochodowego od osób prawnych za 2019 rok
Na podstawie art. 27b ust. 1 PDOPrU minister finansów został zobowiązany do podawania do publicznej wiadomości w Biuletynie Informacji Publicznej, danych z zeznań podatników podatku dochodowego od osób prawnych, u których wartość przychodu uzyskana w roku podatkowym przekroczyła równowartość 50 mln euro oraz podatników tego podatku będących podatkowymi grupami kapitałowymi (PGK).
Obowiązek dotyczy danych zawartych w zeznaniach za rok podatkowy kończący się w roku kalendarzowym poprzedzającym rok, w którym następuje publikacja i powinien być wypełniony do 30 września każdego roku. Dane prezentowane są w podziale na lata kalendarzowe. O ich ujęciu w danym roku decyduje termin zakończenia roku podatkowego podatnika. Ze względu na specyfikę odrębnie prezentowane są dane podatkowych grup kapitałowych. Dane podlegają kwartalnej aktualizacji według stanu na pierwszy dzień miesiąca, w którym kończy się dany kwartał roku kalendarzowego.
Dane zostały udostępnione na stronie podmiotowej Ministerstwa Finansów na portalu gov.pl.
Rozliczenie kosztów umowy leasingu samochodu osobowego podpisanej przed 1.1.2019 r.
Takie wnioski płyną z interpretacji indywidualnej Dyrektora KIS z 11.8.2020 r., 0111-KDIB1-1.4010.255.2020.2.BK.
Organ interpretacyjny rozstrzygał sprawę spółki, która podpisała umowę leasingu na samochód osobowy z końcem 2018 r. (wartość samochodu przekraczała limit ustanowiony w przepisach obowiązujących od 1.1.2019 r.). Ze względu na trudniejszą sytuację biznesową w Polsce spowodowaną epidemią COVID-19 wiele instytucji finansowych proponowało możliwość odroczenia nawet na 6 miesięcy spłaty raty kapitałowej zawartej w standardowej umowie leasingu i wydłużenie umowy o ten okres, bez żadnych dodatkowych opłat związanych z aneksowaniem umowy i bez podniesienia wysokości marży. Chodziło tu o to, czy zmiany w harmonogramie spłat leasingu samochodu, będące skutkiem COVID-19, na podstawie aneksu do umowy powodują konieczność przejścia na nowe, limitowane zasady zaliczania kosztów wprowadzone i obowiązujące od 1.1.2019?
Od 1.1.2019 r. zmieniły się zasady zaliczania do kosztów uzyskania przychodów opłat wynikających z umowy leasingu, umowy najmu, dzierżawy i innej o podobnym charakterze dotyczącej samochodu osobowego. Zmiany wprowadziła ustawa z 23.10.2018 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2018 r. poz. 2159; dalej: nowelizacja).
Zgodnie z wprowadzonym nowelizacją art. 16 ust. 1 pkt 49a ustawy z 15.2.1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (t.j. Dz.U. z 2020 r. poz. 1406; dalej: PDOPrU), nie uważa się za koszty uzyskania przychodów dotyczących samochodu osobowego opłat wynikających z umowy leasingu (art. 17a pkt 1 PDOPrU), umowy najmu, dzierżawy lub innej umowy o podobnym charakterze, z wyjątkiem opłat z tytułu składek na ubezpieczenie samochodu osobowego, w wysokości przekraczającej ich część ustaloną w takiej proporcji, w jakiej kwota 150 000 zł pozostaje do wartości samochodu osobowego będącego przedmiotem tej umowy. Natomiast z art. 16 ust. 5 PDOPrU wynika, że w przypadku samochodu osobowego oddanego do używania na podstawie umowy leasingu, ograniczenie to stosuje się do tej części opłaty, która stanowi spłatę wartości samochodu osobowego.
Do umów leasingu dotyczących samochodu osobowego zawartych przed 1.1.2019 r. stosuje obowiązujące do 31.12.2018 r., przepisy regulujące zaliczanie do kosztów uzyskania przychodów wydatków związanych z opłatami za korzystanie z samochodów używanych na podstawie umowy leasingu. Przepisy obwiązujące od 1.1.2019 r. stosuje się do umów leasingu zmienionych lub odnowionych po 31.12.2018 r. (art. 8 nowelizacji).
Dyrektor KIS zwrócił uwagę, że aby zaistniał skutek w postaci utraty prawa do stosowania przepisów obowiązujących do 31.12.2018 r., zmiana umowy musi mieć charakter istotnej zmiany treści stosunku prawnego łączącego strony. Taką istotną zmianą będzie np. zmiana przedmiotu umowy leasingu, zmiana wysokości opłat leasingowych. Istotne znaczenie ma też wpływ dokonanej zmiany umowy leasingu na skutki podatkowe związane z rozliczeniem umowy leasingu, co w szczególności wiąże się z rozliczaniem kosztów uzyskania przychodów.
Dyrektor KIS stwierdził w omawianej interpretacji, że istotną okolicznością dla oceny tego, czy w danej sytuacji zmianę umowy należy zakwalifikować jako zmianę skutkującą koniecznością stosowania nowych regulacji jest to, czy taka zmiana umowy wpływa na skutki podatkowe związane z rozliczeniem umowy leasingu, najmu, dzierżawy itp., czyli w stosunku do stanu przed zmianą umowy. Chodzi tu o istotny wpływ takiej zmiany na wysokość możliwych do zaliczenia przez podatnika kosztów uzyskania przychodów.
Zmiana umowy leasingu z powodu COVID-19, która nie wpłynie na wysokość możliwych do zaliczenia do kosztów podatkowych rat leasingowych, a jedynie na ich przesunięcie w czasie, nie powoduje konieczności stosowania do takiej umowy przepisów obowiązujących od 1.1.2019 r. Natomiast zmiana wartości rat miesięcznych jest istotną zmianą umowy i wpływa na wysokość rozliczanych kosztów uzyskania przychodów nawet w przypadku, gdy wartość wykupu samochodu osobowego oraz jego pierwotna wartość pozostają bez zmian. Zmieniając wysokość rat leasingowych, leasingobiorca zwiększy lub zmniejszy wysokość kosztów podatkowych w danym okresie.
Reasumując, w przypadku umowy leasingu zawartej w 2018 r., w której nie dojdzie do zmiany wysokości rat, a nastąpi jedynie przesunięcie w czasie spłaty rat ustalonych uprzednio w tej umowie, to do tej umowy zastosowanie znajdą przepisy obowiązujące do 31.12.2018 r.
Dodatkowe dane w JPK_VAT deklaracja
W nowym JPK_VAT podatnicy w części ewidencyjnej muszą podać dodatkowe dane, tj.:
- grupowanie towarów i usług (GTU 01-13);
- oznaczenie rodzaju transakcji (jednej z 13 do wyboru);
- oznaczenie dowodów sprzedaży.
Katalog tych danych znajduje się w rozporządzeniu Ministra Finansów, Inwestycji i Rozwoju z 15 października 2019 r. w sprawie szczegółowego zakresu danych zawartych w deklaracjach podatkowych i w ewidencji w zakresie podatku od towarów i usług (Dz.U. z 2019 r., poz. 1988 ze zm.).
Grupowanie towarów i usług (GTU)
Wraz z nowym plikiem JPK_VAT wprowadzono obowiązek oznaczania przez sprzedawców niektórych towarów i usług specjalnymi oznaczeniami liczbowymi. Dla wybranych towarów zostały przewidziane oznaczenia od „01” do „10”, zaś dla wybranych usług – oznaczenia od „11” do „13”. Taki obowiązek będzie ciążyć wyłącznie na sprzedawcach. Nabywcy towarów i usług nie będą obowiązani wskazywać oznaczeń, o których mowa, w przesyłanych plikach JPK_VAT.
Katalog kodów GTU zawiera 13 pozycji, które odnoszą się do tzw. towarów i usług wrażliwych, w których przypadku istnieje zwiększone ryzyko uszczuplenia VAT:
01 Dostawa napojów alkoholowych w rozumieniu przepisów o podatku akcyzowym (nie dotyczy gastronomii)
02 Dostawa towarów, o których mowa w art. 103 ust. 5aa VATU (m.in. paliwa i oleje napędowe)
03 Dostawa oleju opałowego
04 Dostawa wyrobów tytoniowych
05 Dostawa odpadów
06 Dostawa urządzeń elektronicznych
07 Dostawa pojazdów oraz części samochodowych
08 Dostawa metali szlachetnych oraz nieszlachetnych
09 Dostawa leków oraz wyrobów medycznych
10 Dostawa budynków, budowli i gruntów
11 Świadczenie usług w zakresie przenoszenia uprawnień do emisji gazów cieplarnianych
12 Świadczenie usług o charakterze niematerialnych, np.: doradczych, księgowych, prawnych, zarządczych, szkoleniowych, marketingowych
13 Świadczenie usług transportowych i gospodarki magazynowej
Przy stosowaniu oznaczeń GTU należy uwzględniać inne przepisy i klasyfikacje, jak PKWiU, Nomenklaturę Scaloną (CN), VATU wraz z zał. nr 15 (zawierającym wykaz towarów i usług objętych obowiązkowym MPP), AkcyzaU oraz Prawo farmaceutyczne (lista leków i wyrobów medycznych). Sprzedaż towarów i świadczenie usług, które nie zostały wymienione w katalogu GTU, pozostaje bez oznaczenia.
Oznaczenia rodzaju transakcji
Sprzedawcy i nabywcy będą też musieli oznaczać towary i usługi specjalnymi kodami dotyczącymi rodzaju transakcji:
SW sprzedaż wysyłkowa z terytorium kraju
EE świadczenia usług telekomunikacyjnych, nadawczych i elektronicznych
TP transakcje z podmiotami powiązanymi
TT_WNT wewnątrzwspólnotowe nabycie towarów
TT_D dostawy towarów poza terytorium kraju
MR_T świadczenia usług turystyki opodatkowanych na zasadach marży
MR_UZ dostawy towarów używanych, dzieł sztuki, przedmiotów kolekcjonerskich i antyków
I_42 wewnątrzwspólnotowa dostawa towarów następującej po imporcie tych towarów w ramach procedury celnej 42
I_63 wewnątrzwspólnotowa dostawa towarów następującej po imporcie tych towarów w ramach procedury celnej 63
B_SPV transfer bonu jednego przeznaczenia
B_SPV_DOSTAWA dostawa towarów oraz świadczenia usług, których dotyczy bon jednego przeznaczenia na rzecz podatnika, który wyemitował bon
B_ MPV_PROWIZJA świadczenie usług pośrednictwa oraz innych usług dotyczących transferu bonu różnego przeznaczenia
MPP transakcje objęte obowiązkiem stosowania mechanizmu podzielonej płatności
Oznaczenia dowodów sprzedaży
Sprzedawcy będą też podawać w ewidencji symbole dowodów sprzedaży:
RO – dokument zbiorczy wewnętrzny zawierający sprzedaż z kas rejestrujących
WEW – dokument wewnętrzny
FP – faktura VAT.
