Prawa konsumenckie dla przedsiębiorców prowadzących jednoosobową działalność gospodarczą od 1.1.2021 r.
Od 1.1.2021 r. definicja konsumenta pozostaje bez zmian, ale ochronę konsumencką zyskują również nowe podmioty — osoby fizyczne prowadzące działalność gospodarczą. Ta konkretna kategoria przedsiębiorców będzie traktowana jak konsument w następujących zakresach:
- rękojmi za wady,
- prawa odstąpienia od umowy zawartej na odległość (np. przez Internet czy telefon) lub poza lokalem przedsiębiorstwa,
- niedozwolonych postanowień umownych — tzw. klauzul abuzywnych.
Ochrona konsumencka będzie obejmowała osoby fizyczne (przedsiębiorców):
- zawierających umowy bezpośrednio związane ze swoją działalnością gospodarczą,
- gdy z treści tej umowy wynika, że nie posiada ona dla tej osoby charakteru zawodowego, wynikającego w szczególności z przedmiotu wykonywanej przez nią działalności gospodarczej, udostępnionego na podstawie przepisów o Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej.
Zatem aby przedsiębiorca prowadzący działalność gospodarczą zyskał w tych trzech zakresach uprawnienia konsumenckie, musi być spełniony jeden warunek. Umowa, jaką będzie zawierał ze sprzedawcą, nie może mieć zawodowego charakteru, czyli nie może dotyczyć bezpośrednio branży i specjalizacji, w jakiej działa przedsiębiorca.
Elektryk postanawia kupić komputer, ponieważ chce wystawiać faktury swoim klientom. Elektryk prowadzi działalność gospodarczą i kupuje sprzęt na fakturę. W chwili obecnej zakup na fakturę pozbawia elektryka jakichkolwiek praw konsumenckich. Od 1 stycznia 2021 r. jeśli komputer się zepsuje, to elektryk może skorzystać z uprawnień konsumenckich, gdyż umowa nie jest związana bezpośrednio z jego zawodem. Dotyczy bowiem sprzętu, który nie wiąże się bezpośrednio z codzienną pracą elektryka, a nie sprzętu związanego z wykonywanym przez elektryka zawodem, czyli urządzeń elektrycznych, kabli itp.
Weryfikacja „zawodowego” charakteru umowy
Jak wynika z treści przepisów sama weryfikacja czy dana czynność ma zawodowy charakter czy nie, ma się odbywać w oparciu o informacje znajdujące się w Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej (www.ceidg.gov.pl). Weryfikowaniu podlega tzw. wpisany kod PKD określający rodzaje działalności gospodarczej wykonywanej przez przedsiębiorcę. Taka weryfikacja musi być bardzo rzetelna, bo będzie decydować o tym czy osobie fizycznej prowadzącej działalność gospodarczą przysługują uprawnienie konsumenckie, czy też nie. Niestety ustawodawca nie wskazał w nowelizacji kto ma tą weryfikację przeprowadzać.
Z pewnością taką weryfikację będą przeprowadzać sprzedawcy lub usługodawcy przy ustalaniu praw danej osoby do skorzystania z uprawnień konsumenta np. do odstąpienia od umowy. Na podstawie przeprowadzonej weryfikacji sprzedawca albo uzna prawa przedsiębiorcy, albo też odmówi mu praw przysługujących konsumentom.
Wprowadzone zmiany powinny znaleźć odzwierciedlenie:
- w stosowanych u sprzedawców regulaminach, które powinny uregulować sytuację przedsiębiorców traktowanych jak konsumenci oraz ich praw (np. regulaminach sklepów internetowych czy stron internetowych)
- w stosowanych u sprzedawców procedurach w sytuacji, gdy przedsiębiorca będzie chciał odstąpić od umowy lub skorzystać z rękojmi w pełnym zakresie jak konsument. Procedury te powinny przewidywać obowiązek sprawdzenia w CEiDG w oparciu o kody PKD, czy w tej konkretnej sytuacji przedsiębiorca może skorzystać z ochrony na prawach konsumenta.
Należy podkreślić, że prawa konsumenta zostały przyznane wyłącznie osobom fizycznym prowadzącym działalność gospodarczą. Nowymi przepisami nie są objęte spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, spółki akcyjne, spółki osobowe czy stowarzyszenia.
Prawo do odstąpienia od umowy zawartej na odległość
Dzięki zmianom przedsiębiorca, który zawarł umowę na odległość lub poza lokalem przedsiębiorstwa, może w terminie 14 dni odstąpić od niej bez podawania przyczyny i bez ponoszenia kosztów, z wyjątkiem kosztów:
- przekraczających zwykłe, najtańsze koszty dostawy (art. 33 ustawy o prawach konsumenta)
- bezpośrednich zwrotu rzeczy (chyba że sprzedawca zgodził się je ponieść lub nie poinformował kupującego o konieczności poniesienia tych kosztów) – art. 34 ust. 2 ustawy o prawach konsumenta
- świadczeń spełnionych do dnia odstąpienia od umowy – art. 35 ustawy o prawach konsumenta.
Rękojmia dla osoby fizycznej prowadzącej działalność gospodarczą
Z najistotniejszych zmian dotyczących osób fizycznych prowadzących jednoosobową działalność gospodarczą w zakresie rękojmi to uregulowanie terminu ustawowo na odpowiedź na reklamację z tytułu rękojmi a osoba ta żąda naprawy, wymiany lub obniżenia ceny towaru, to sprzedawca — po zmianie prawa — będzie już zobowiązany do rozpatrzenia reklamacji w ciągu 14 dni kalendarzowych od dnia jej złożenia. Do tej pory termin ten dla przedsiębiorców nie był wprost uregulowany.
Ponadto, po nowelizacji osoby fizyczne prowadzące jednoosobową działalność gospodarczą będą mogły korzystać z prawa domniemania istnienia wady fizycznej w momencie wydania rzeczy, jeśli została ona stwierdzona w ciągu roku. Dotychczas domniemanie to (które ma olbrzymi walor praktyczny), było zarezerwowane wyłącznie dla konsumentów.
Klauzule abuzywne w umowach a ochrona przedsiębiorcy
Zmiana wprowadza też zakaz stosowania tzw. klauzul abuzywnych do osób prowadzących jednoosobowe działalności gospodarcze. Nowelizacja ma zakończyć praktykę „elastycznego” konstruowaniu umów skierowanych do osób fizycznych prowadzących jednoosobowe działalności gospodarcze. Sprzedawcy i usługodawcy będą musieli stworzyć w swoich regulaminach nowe zapisy dotyczące omawianej kategorii przedsiębiorców oraz nowe umowy dla tych podmiotów. Dodanie ich będzie niezbędne, ponieważ jednoosobowe firmy będą stanowiły niejako trzecią kategorię podmiotów — obok konsumenta i przedsiębiorcy — które z jednej strony są przedsiębiorcami, a z drugiej przyznane im zostaną pewne uprawnienia konsumenckie.
Katalog klauzul abuzywnych jest prowadzony przez Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów – dostępnym na stronie https://www.rejestr.uokik.gov.pl/
Przykładowe klauzule abuzywne w umowach:
- Sklep w ciągu 14 dni roboczych ustosunkuje się do reklamacji klienta i powiadomi go o sposobie dalszego postępowania – taka klauzula jest niedozwolona, ponieważ zgodnie z przepisami jest to 14 dni kalendarzowych a nie roboczych;
- Koszty przesyłki reklamowanego produktu pokrywa zamawiający – taka klauzula jest niedozwolona, ponieważ jeżeli kupującym jest konsument, wtedy koszt przesyłki reklamowanego towaru pokrywa sprzedawca, bez względu na to, czy reklamacja jest zasadna czy nie;
- Podstawą przyjęcia reklamacji jest dowód zakupu towaru (paragon lub faktura VAT) – taka klauzula jest niedozwolona, ponieważ sprzedawca nie ma prawa uzależniać przyjęcia reklamacji od posiadania paragonu czy faktur.
Warto podkreślić, że w polskim orzecznictwie jeszcze przed wejściem w życie omawianych przepisów pojawiały się rozstrzygnięcia na korzyść osób fizycznych prowadzących jednoosobową działalność gospodarczą potwierdzające ich prawa konsumenckie (zob. wyrok Sądu Okręgowego w Katowicach z 28.1.2019 r. sygn. akt: XIX Ga 1228/17). Sąd stwierdził w nim, iż konsumenckie prawo do odstąpienia od umowy przysługuje także przedsiębiorcy prowadzącemu jednoosobową działalność gospodarczą nawet wtedy, gdy w umowie oświadczył, że zakupiony przedmiot będzie wykorzystywany przez niego do prowadzenia biznesu. Uzyskanie takiego rozstrzygnięcia wymagało jednak wejścia w spór sądowy.
Zmiany, które weszły w życie 1.1. 2021 r. z pewnością zmienią tę praktykę i wpłyną pozytywnie na sytuację prawną przedsiębiorców, którzy często borykają się z dochodzeniem swoich praw przed sądami. Jest to duży przywilej dla tej grupy przedsiębiorców.
Od kiedy przysługuje ochrona konsumencka
Opisana ochrona konsumencka przyznana przedsiębiorcom – osobom fizycznym dotyczy umów zawartych od 1.1.2021 r. Z art. 70 ustawy z 31 lipca 2019 r. o zmianie niektórych ustaw w celu ograniczenia obciążeń regulacyjnych wynika, że nowych przepisów nie stosuje się do umów zawartych przed 1.1.2021 r.
Młode firmy też skorzystają ze wsparcia
Poprzednie rozporządzenie, chociaż formalnie pozwalało niedawno założonym firmom na skorzystanie z pomocy, to jednak nakładało warunki, które w praktyce to uniemożliwiały. Przedsiębiorcy musieli porównywać ze sobą miesiące, w którym zakazano im działalności, np. przedsiębiorca, który składałby wniosek w lutym, miał porównywać przychody z grudnia lub stycznia z przychodami z listopada, kiedy większość branż najbardziej dotkniętych obostrzeniami, już dawno była „zamrożona”.
Większość nowych firm nie była w stanie w tej sytuacji wykazać 40 proc. spadku przychodów. W tej sprawie interweniował Rzecznik Małych i Średnich Przedsiębiorców. Nowe rozporządzenie umożliwia porównanie obecnych przychodów do tych uzyskanych we wrześniu 2020 r., czyli w ostatnim miesiącu, kiedy obowiązywały niewielkie obostrzenia. To powoduje, że wiele firm, założonych w poprzednim roku, będzie mogło wykazać spadek przychodów i liczyć na pomoc. Co istotne, rozporządzenie daje możliwość uzyskania wsparcia także za grudzień i styczeń.
Na czym ma polegać wsparcie dla firm, zgodnie z nowymi przepisami?
Rozporządzenie stanowi o pomocy w czterech obszarach:
- jeśli przychód w następstwie wystąpienia COVID-19 był niższy o co najmniej 40 proc. w stosunku do okresu porównawczego, to z Funduszu Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych nastąpi wypłata świadczenia w celu ochrony miejsc pracy. Takie wsparcie będzie przysługiwało przez trzy miesiące;
- przedsiębiorca będzie mógł też liczyć na wypłatę postojowego lub ponownego świadczenia postojowego, jeśli jego firma na miesiąc przed złożeniem wniosku miała spadek przychodów co najmniej o 40 proc.;
- przedsiębiorca będzie mógł dostać dotację na pokrycie bieżących kosztów prowadzenia działalności gospodarczej (to skierowane jest do mikro i małych firm);
- przedsiębiorcy korzystający ze wsparcia będą też zwolnieni z obowiązku opłacania należnych składek na ubezpieczenia społeczne, zdrowotne, Fundusze: Pracy, Solidarnościowy, Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych lub Emerytur Pomostowych, jeśli firma była zgłoszona jako płatnik składek przed 1 listopada 2020 roku.
Dopłata roczna do PPK dla pracowników
Bieżąca dopłata trafi do pracowników, którzy przystąpili do PPK w drugim i trzecim etapie oraz tych z pierwszego, którzy z uwagi na późniejsze spełnienie warunków uprawniających nie otrzymali poprzedniej transzy. Tym razem dopłata do programu ze strony państwa przekroczy 0,5 mld zł.
Na konta uczestników Pracowniczych Planów Kapitałowych z tytułu rocznej dopłaty od Państwa łącznie zostało wysłane 216 mln zł, które zasiliło konta ponad 900 tys. osób. Aktywa zgromadzone po 1,5 roku funkcjonowania programu wynoszą 3,7 mld zł.
Do tej pory do programu PPK przystąpiło 1741 tys. uczestników.
Źródło
pfr.pl
Polski Fundusz Rozwoju od 18.11.2021 r. wzywa pracodawców do zawarcia umowy o zarządzanie PPK
Podpisano umowę między Polską i Słowacją dotyczącą automatycznej wymiany informacji w VAT
Ministerstwo Finansów poinformowało, że Słowacja jest 5 państwem obok Czech, Estonii, Węgier i Ukrainy, które z inicjatywy Polski przystąpiły do międzynarodowej współpracy w zakresie zwalczania luki VAT. W ramach tej inicjatywy Polska proponuje wzmocnienie współpracy administracyjnej, w tym wymianę wiedzy, doświadczeń i najlepszych praktyk oraz technologii w obszarze VAT.
Umowa zawarta ze Słowacją przewiduje automatyczną i cykliczną wymianę ściśle określonych informacji na temat podatników i dokonywanych przez nich transakcji wewnątrzwspólnotowych. Dzięki niej administracje skarbowe Polski i Słowacji zyskają zupełnie nowe narzędzie, które pozwoli na znacznie efektywniejszą identyfikację oszustw podatkowych i zwalczanie mafii VAT-owskich.
Podpisana umowa ze Słowacją wejdzie w życie 1 czerwca 2021 r., a automatyczna wymiana informacji na jej podstawie rozpocznie się dwa miesiące później od tj. od 1 sierpnia 2021 r.
Już nie długo „Dobre Praktyki Spółek Notowanych na GPW 2021”
Polityka informacyjna i komunikacja z inwestorami
Dobre Praktyki 2021 aktualizują przede wszystkim zasady dotyczące zarządzania stroną internetową emitenta. Zawierają one zbiór istotnych z punktu widzenia rynku tematów, które powinny zostać zamieszczone na stronie.
Interesującą zmianą jest wprowadzenie zobowiązania emitentów do publikacji wskaźnika równości wynagrodzeń oraz działań, które mają na celu zmniejszenie dysproporcji w wynagrodzeniach w zależności od płci.
W zakresie polityki informacyjnej wprowadzono również zasadę publikowania przez emitentów wstępnych szacunkowych wyników finansowych. W objaśnieniach znalazła się póki co rekomendacja, by ich zakres obejmował dane o przychodach ze sprzedaży, wynikach brutto ze sprzedaży, EBITDA i wyniku netto.
Przewiduje się również, że optymalnie raz na kwartał, ale nie rzadziej niż raz w roku, emitenci będą mieli obowiązek organizować spotkania dla akcjonariuszy, analityków, ekspertów branżowych i przedstawicieli mediów.
Zarząd i rada nadzorcza
Na szczególną uwagę zasługuje wprowadzenie w stosunku do organów emitenta zasady różnorodności oraz wszechstronności przy wyborze członków zarządu oraz rady nadzorczej a także, obowiązku oceny adekwatności spełniania tych kryteriów.
W odpowiedzi na głosy praktyków, projekt Dobrych Praktyk 2021 przewiduje, że przewodniczący rady nadzorczej nie powinien jednocześnie łączyć swojej funkcji z kierowaniem pracami komitetu audytu.
Systemy i funkcje wewnętrzne
Projekt akcentuje również wagę i istotę funkcjonowania systemów kontroli wewnętrznej, zarządzania ryzykiem, nadzoru zgodności działalności z prawem, a także audytu wewnętrznego.
Przewiduje się przy tym dodatkowe obowiązki audytowe dla emitentów należących do największych indeksów – WIG20, WIG40 oraz WIG80. Takie spółki publiczne będą zobowiązane do powołania instytucji audytora wewnętrznego, który będzie corocznie przedkładać radzie nadzorczej sprawozdanie ze skuteczności funkcjonowania wewnętrznych systemów compliance.
Walne zgromadzenie
W odpowiedzi na wymagania rynku, szczególnie w dobie COVID-19, w projekcie Dobrych Praktyk 2021 zawarto postulaty na rzecz promowania elektronicznego odbywania walnych zgromadzeń.
Co więcej, w stosunku do emitentów należących do indeksów WIG20, WIG40 oraz WIG80 wyraźnie wskazuje się na obowiązek, a nie tylko zalecenie, umożliwienia uczestnikom udziału w walnym zgromadzeniu online.
Istotną kwestią jest także ograniczenie możliwości emisji nowych akcji z wyłączeniem prawa poboru oraz jednoczesnym skierowaniem prawa pierwszeństwa dla wybranych akcjonariuszy lub osób trzecich.
Dywidenda
Zgodnie z Dobrymi Praktykami 2021, podczas podziału zysku należy kierować się przede wszystkim koniecznością wypłaty, a nie akumulowania zysku. Zawierają one konkretne warunki umożliwiające zatrzymanie zysku w spółce. Podstawową ideą jest jednak nakierowanie emitentów na przyjęcie statusu „spółki dywidendowej”.
Konflikt interesów i transakcje z podmiotami powiązanymi
W projekcie omówiono również problematykę konfliktu interesów. Zgodnie z Dobrymi Praktykami 2021, emitent i jego grupa powinni posiadać przejrzyste procedury zarządzania konfliktami interesów i zawierania transakcji z podmiotami powiązanymi przy możliwości wystąpienia konfliktu interesów.
Procedury powinny przewidywać sposoby identyfikacji takich sytuacji, ich ujawniania oraz zasady postępowania w przypadku ich wystąpienia.
Ponadto, każdy z członków organów powinien unikać podejmowania aktywności zawodowej lub pozazawodowej, która mogłaby prowadzić do powstania konfliktu interesów lub wpływać negatywnie na jego reputację jako członka organu spółki, a w przypadku zaistnienia konfliktu interesów niezwłocznie go ujawnić.
Podsumowanie
Wejście w życie Dobrych Praktyk 2021 planowane jest na początek 2021 roku, z zachowaniem okresu przejściowego umożliwiającego spółkom giełdowym dostosowanie się do treści nowych zasad i przygotowanie do wypełnienia obowiązków informacyjnych dotyczących ładu korporacyjnego.
GPW w swoim komunikacie prasowym wskazała ponadto, że zmianom ulegnie także proces raportowania w zakresie stosowania Dobrych Praktyk 2021. Emitenci zostaną zobowiązani do przedstawienia kompleksowej informacji i opublikowania jej za pomocą dedykowanego formularza.
Obecnie prowadzone są konsultacje społeczne odnośnie projektu, jednak zważając na niewielki odstęp czasu pomiędzy ich zakończeniem a planowanym wejściem w życie Dobrych Praktyk 2021, można spodziewać się niewielkich zmian w treści dokumentu. Ewentualne dalsze modyfikacje mogą pojawić się natomiast w aktualizowanych na bieżąco Wskazówkach.
Żródło: Gielda Papierów Wartościowych
Nowe wzory formularzy podatkowych CIT
W Dz.U. z 2021 r. pod poz. 409 opublikowano rozporządzenie Ministra Finansów, Funduszy i Polityki Regionalnej z 26.2.2021 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie określenia wzorów deklaracji, zeznania, oświadczenia oraz informacji podatkowych obowiązujących w zakresie podatku dochodowego od osób prawnych.
Rozporządzenie określa nowe wzory formularzy podatkowych w wersjach: CIT-8(30), CIT-8/AB(5), CIT-8/O(17), CIT/BR(8), CIT/8S(8), CIT/8SP(5), CIT/IP(3), CIT/WW(3), CIT/WZ(2), CIT/WZG(2) i CIT/KW(1).
Wzory te stosuje się do przychodów i dochodów (strat) uzyskanych (poniesionych) od 1.1.2020 r. Dotyczy to także podatników CIT, których rok podatkowy jest inny niż kalendarzowy i rozpoczął się przed 1.1.2020 r. oraz zakończył się po 31.12.2019 r. – nowe wzory stosuje się do osiągniętych dochodów (uzyskanych przychodów, poniesionych strat) w tym roku podatkowym.
Podatnicy, którzy po 31.12.2020 r. dokonają wyboru opodatkowania ryczałtem od dochodów spółek kapitałowych, składają zeznanie za rok podatkowy kończący się z dniem 31.12.2020 r. i później według wzorów formularzy CIT-8 i CIT/KW w nowym brzmieniu.
Rekompensata kosztów płacy niepełnosprawnego pracownika w czasie epidemii COVID-19
Przedłużenie korzystania z rekompensat
- Nowelizacja KoronawirusU umożliwia pracodawcy będącemu zakładem aktywności zawodowej rekompensatę kosztów płacy niepełnosprawnego pracownika zarówno w zakresie wynagrodzenia, jak i należnych składek i podatków.
- Zmianie uległ katalog dokumentów, które pracodawca ma obowiązek dołączyć do wniosku o rekompensatę.
- Wydłużeniu uległ termin na składanie wniosku o rekompensatę do 2 miesięcy.
- Nowe zasady ubiegania się o rekompensaty obowiązują od 26.1.2021 r.
Epidemia koronawirusa w dalszym ciągu nie dobiega końca. Zdecydowano się więc na przedłużenie możliwości korzystania przez pracodawców będących zakładem aktywności zawodowej z rekompensat płac niepełnosprawnych pracowników, a także pewną modyfikację zasad ubiegania się o nie. Określono także szczegółowo dokumenty, jakie należy przedłożyć, aby wykazać spadek przychodów, uprawniający do ubiegania się o wsparcie. Zmiany dokonane nowelizacją KoronawirusU umożliwią otrzymanie refundacji zarówno wynagrodzenia, jak i należnych składek oraz podatków. Co ważne zmiany te umożliwiają pracodawcy nie tylko, jak dotychczas, ubieganie się o rekompensatę wynagrodzenia niepełnosprawnego pracownika, ale także ubieganie się o rekompensatę kosztów płacy takiego pracownika.
Omawiana nowelizacja doprecyzowuje również sposób obliczania przez pracodawcę będącego zakładem aktywności zawodowej proporcjI liczby dni przestoju oraz spadku przychodu z działalności wytwórczej lub usługowej (art. 15a KoronawirusU). W związku z przeciwdziałaniem COVID-19 pracodawca będący zakładem aktywności zawodowej może ubiegać się o rekompensatę poniesionych za dany miesiąc kosztów płacy, dotyczących pracowników niepełnosprawnych, określonych w art. 29 ust. 1 pkt 1 ustawy z 27.8.1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (t.j. Dz.U. z 2020 r. poz. 426 ze zm.), proporcjonalnie w takiej części, w jakiej pozostaje – według wyboru pracodawcy liczba dni przestoju w działalności zakładu aktywności zawodowej w miesiącu objętym wnioskiem do liczby dni tego miesiąca albo spadek przychodu z działalności wytwórczej lub usługowej w miesiącu objętym wnioskiem względem przychodu z działalności wytwórczej lub usługowej z analogicznego miesiąca roku 2019, albo też spadek przychodu z działalności wytwórczej lub usługowej w miesiącu objętym wnioskiem względem średnio- miesięcznego przychodu z działalności wytwórczej lub usługowej z czwartego kwartału roku 2019.
Niezbędne dokumenty potwierdzające spadek przychodów
Ponadto zmienił się katalog dokumentów potwierdzających spadek przychodów z działalności wytwórczej lub usługowej. Oczywiście w dalszym ciągu pracodawca ma obowiązek złożyć dokumenty potwierdzające wysokość poniesionych kosztów płacy. Natomiast zamiast dokumentów poświadczających spadek przychodów z działalności pracodawca ma obowiązek złożyć oświadczenie o liczbie dni przestoju w działalności zakładu aktywności zawodowej w miesiącu objętym wnioskiem albo też oświadczenie o wysokości przychodu z działalności wytwórczej lub usługowej osiągniętego w miesiącu objętym wnioskiem oraz w analogicznym miesiącu roku 2019. Może to być także oświadczenie o wysokości przychodu z działalności wytwórczej lub usługowej osiągniętego w miesiącu objętym wnioskiem oraz o wysokości średniomiesięcznego przychodu z działalności wytwórczej lub usługowej z czwartego kwartału roku 2019. Wymienione oświadczenia pracodawca składa oczywiście pod rygorem odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych oświadczeń.
Istotne jest też to, że omawiana nowelizacja wydłuża termin na złożenie przez pracodawcę wniosku o rekompensatę do 2 miesięcy, licząc od ostatniego dnia miesiąca, którego dotyczy ten wniosek.
Wzrost skuteczności kontroli celno-skarbowych w 2020 r.
Jedynak odniósł się do stawianych przez media zarzutów dotyczących bardzo niskiej skuteczności kontroli skarbowych w odbieraniu zaległych podatków. Jak podkreślił, w ostatnich latach sukcesywnie spada liczba kontroli przy jednoczesnym wzroście ich skuteczności – również w wymiarze finansowym. Wyjaśnił, że Krajowa Administracja Skarbowa stawia na trafniejsze typowanie podatników, którzy mają być poddawani kontroli, stąd spada liczba prowadzonych kontroli.
„W 2020 roku zmniejszyła się liczba zrealizowanych kontroli w porównaniu do roku 2019 o 10,5 proc. Duże znaczenie ma tu wzrost efektywności działań analityczno-informatycznych i kontrolnych oraz automatyzacja wykrywania niezgodności w rozliczeniach. Skuteczność kontroli celno-skarbowych w 2020 wzrosła w porównaniu z 2019 r. o 6,2 proc. i wyniosła 87,25 proc.” – poinformował Jedynak.
Z przekazanych przez niego danych wynika, że wskaźnik pokazujący efekty finansowe w roku 2015 dla kontroli podatkowej wynosił 5,52 proc., podczas gdy w 2020 r. – 18,5 proc. „Te wskaźniki pokazują sukcesywną poprawę efektywności Krajowej Administracji Skarbowej w obszarze kontroli” – ocenił.
Przedstawiciel MF zaznaczył, że poziom dobrowolnych korekt zarówno w wyniku kontroli, jak i czynności sprawdzających, również potwierdza trafność typowania podmiotów do kontroli. Podkreślił, że czynności egzekucyjne to ostateczność. „Są to działania nie dość, że uciążliwe dla naszych klientów, to dodatkowo kosztowne” – wyjaśnił.
Z przekazanych przez niego danych wynika, że wskaźnik pokazujący efekty finansowe w roku 2015 dla kontroli podatkowej wynosił 5,52 proc., podczas gdy w 2020 r. – 18,5 proc. „Te wskaźniki pokazują sukcesywną poprawę efektywności Krajowej Administracji Skarbowej w obszarze kontroli” – ocenił.
Przedstawiciel MF zaznaczył, że poziom dobrowolnych korekt zarówno w wyniku kontroli, jak i czynności sprawdzających, również potwierdza trafność typowania podmiotów do kontroli. Podkreślił, że czynności egzekucyjne to ostateczność. „Są to działania nie dość, że uciążliwe dla naszych klientów, to dodatkowo kosztowne” – wyjaśnił.
W ocenie Jedynaka następuje poprawa w ograniczaniu przyrostu zaległości. Jak podał, od utworzenia KAS zaległości wzrosły w okresie 2017-2020 o 17,35 proc., ale w poprzednich latach – zaznaczył – ten procent był zdecydowanie wyższy.
„Również w obszarze egzekucji widać daleko idący progres. O ile bowiem kilka lat przed utworzeniem KAS efektywność egzekucji należności podatkowych nie przekraczała 20-25 proc., to w 2018 r. osiągnęliśmy wskaźnik ponad 40 proc., a w 2019 – blisko 42,5 proc.” – poinformował. „Z uwagi na sytuację epidemiczną i związaną z nią sytuację finansową i gospodarczą naszych klientów, którą braliśmy pod uwagę, prowadząc czynności egzekucyjne, w 2020 r. efektywność egzekucji spadła do 32,5 proc.” – przyznał Jedynak.
Źródło: PAP
Brak absolutorium dla managera może naruszać dobra osobiste
Powód przez pewien czas był zatrudniony w spółce akcyjnej na stanowisku prezesa zarządu. Kilka miesięcy po złożeniu przez niego rezygnacji z zajmowanego stanowiska walne zgromadzenie akcjonariuszy nie udzieliło mu absolutorium.
Manager zwrócił się o podanie przyczyn takiej decyzji, le w odpowiedzi Ministra Infrastruktury i Budownictwa (Skarb Państwa głosował za nieudzieleniem absolutorium) padło stwierdzenie, że taka uchwała nie wymaga uzasadnienia. W tej sytuacji mężczyzna wniósł pozew o ochronę dóbr osobistych. Domagał się opublikowania w Internecie stosownego oświadczenia oraz zapłaty 30 000 zł na rzecz wskazanej w pozwie fundacji.
Sąd okręgowy uznał to żądanie za zasadne i jednocześnie stwierdził, że w postępowaniu nie udało mu się ustalić przesłanki nieudzielenia absolutorium. Pełnomocnik pozwanej spółki stwierdził, że nie zna przyczyn podjęcia takiej uchwały, bo wynikała ona z głosowania Skarbu Państwa. Cele, postawione przed zarządem na 2015 rok, zostały zrealizowane zgodnie z planem.
Sąd wskazał, że sam fakt nieudzielenia absolutorium nie wymaga wprawdzie uzasadnienia, jednak jest to ocena pracy managera, zatem taka decyzja musi mieć jakieś podstawy. Jest to ważne o tyle, że może mieć wpływ na dalszą karierę managera, podpisywanie innych kontraktów (ta kwestia była poruszana m.in. przez podmioty, z którymi powód współpracował), ale też ocenę jego pracy w charakterze wykładowcy akademickiego.
Spółka wniosła apelację, jednak została oddalona. Sądy obu instancji stwierdziły, że odmowa udzielenia absolutorium, nawet jeśli została powzięta zgodnie z przepisami Kodeksu spółek handlowych, to jako nie mająca jakiegokolwiek merytorycznego uzasadnienia, stanowi nadużycie prawa podmiotowego. Z tego też powodu mogła być w tym wypadku oceniona jako działanie bezprawne w stosunku do powoda, choć zarazem niepodważalne w trybie przepisów Kodeksu spółek handlowych.
Wprawdzie tego typu uchwała nie wymaga uzasadnienia, jak stwierdziły sądy, ale na żądanie, takie wyjaśnienie powinno zostać udzielone. Odmowa udzielenia absolutorium jako całkowicie dowolna naruszyła dobre imię powoda, mogła bowiem u przeciętnego odbiorcy wytworzyć nieprawdziwy obraz powoda jako menadżera, co uzasadniało udzielenie powodowi ochrony prawnej. Arbitralność odmowy udzielenia absolutorium narusza zasady współżycia społecznego oraz dobre obyczaje, podkreślił Sąd Apelacyjny.
Takie samo stanowisko zajął Sąd Najwyższy w wyrokach: z 15.12.2005 r., II CSK 19/05, z 11.1.2008 r., V CSK 363/07 i z 19.10.2012 r., V CSK 439/11. W tym duchu wypowiedział się Trybunał Konstytucyjny w uzasadnieniu wyroku z 2.6.2009 r., SK 31/08.
Szersze zasięg naczelników urzędów skarbowych w zakresie kontroli podatkowej oraz czynności sprawdzających
W projekcie rozporządzenia MFFiPR w sprawie określenia zadań Krajowej Administracji Skarbowej, które mogą być wykonywane na obszarze całego kraju lub jego części przez naczelników urzędów skarbowych, niezależnie od terytorialnego zasięgu ich działania – przewidziano rozszerzenie terytorialnego zasięgu działania naczelników urzędów skarbowych w zakresie realizacji ustawowych zadań wynikających z art. 28 ust. 1 pkt 7 ustawy o Krajowej Administracji Skarbowej, tj. wykonywania kontroli podatkowej oraz czynności sprawdzających. Z zakresu tych zadań zostało wyłączone przeprowadzanie kontroli podatkowej wobec podatnika, który zawarł umowę o współdziałanie, o której mowa w art. 20s ordynacji podatkowej w zakresie podatków objętych tą umową. Proponowane zmiany nie będą mieć zastosowania do wyspecjalizowanych urzędów skarbowych. Rozporządzenie wejdzie w życie po upływie 14 dni od dnia jego ogłoszenia.
Warto dodać, że nadal obowiązuje rozporządzenie Ministra Rozwoju i Finansów z 24.2.2017 r. w sprawie terytorialnego zasięgu działania oraz siedzib dyrektorów izb administracji skarbowej, naczelników urzędów skarbowych i naczelników urzędów celno-skarbowych oraz siedziby dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej (Dz. U. z 2017r.,poz. 393, ze zm.). Na jego podstawie, kontrola podatkowa i czynności sprawdzające są wykonywane przez naczelników urzędów skarbowych w obszarze ich właściwości miejscowej, tj. terytorialnego zasięgu działania odnoszącego się do danego miasta, powiatu czy gminy, który został określony w załączniku nr 2 do rozporządzenia.
Ponadto, obowiązuje rozporządzenie Ministra Finansów, Funduszy i Polityki Regionalnej z 28.12.2020 r. w sprawie niektórych podatników i płatników, w odniesieniu do których zadania są wykonywane przez naczelnika urzędu skarbowego innego niż właściwy miejscowo (Dz.U. z 2020r., poz. 2456), które reguluje właściwość tzw. wyspecjalizowanych urzędów skarbowych.
