Nowe zasady rozliczania energii elektrycznej ‒ już wkrótce wchodzą w życie zmiany!
W Dz.U. z 2020 r. pod poz. 2026 opublikowano rozporządzenie Ministra Klimatu i Środowiska z 11.11.2020 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie szczegółowych warunków funkcjonowania systemu elektroenergetycznego.
Zmiany wprowadzono do rozporządzenia Ministra Gospodarki z 4.5.2007 r. w sprawie szczegółowych warunków funkcjonowania systemu elektroenergetycznego (Dz.U. z 2007 r. poz. 623 ze zm.; dalej: SystEnergR), które wydano na podstawie art. 9 ust. 3 i 4 ustawy z 10.4.1997 r. – Prawo energetyczne (t.j. Dz.U. z 2020 r. poz. 833 ze zm.; dalej: PrEnerg).
Zgodnie z § 21 ust. 1 SystEnergR, rozliczenia wynikające z niezbilansowania energii elektrycznej dostarczanej i pobranej z systemu prowadzi się na podstawie:
1) przekazanych informacji o ilości energii elektrycznej wynikającej z zawartych umów sprzedaży energii elektrycznej;
2) zmierzonych ilości energii elektrycznej rzeczywiście wytworzonej lub pobranej z sieci;
3) ilości energii elektrycznej wynikających z poleceń operatora systemu przesyłowego elektroenergetycznego dotyczących wykorzystania ofert bilansujących.
Do § 21 SystEnergR dodano ust. 1a, zgodnie z którym na potrzeby rozliczenia z podmiotami odpowiedzialnymi za bilansowanie handlowe z tytułu różnicy ilości energii elektrycznej (powyższe pkt. 1 i 2), w zakresie, w jakim ta różnica nie wynika z poleceń operatora systemu przesyłowego elektroenergetycznego (pkt 3), stosuje się cenę wyznaczoną jako odpowiadająca cenie swobodnego bilansowania, przy czym jeżeli suma ilości energii elektrycznej z pkt 3, w zakresie użytym do równoważenia dostaw energii elektrycznej z zapotrzebowaniem na tę energię:
1) jest ujemna (przekontraktowanie) – cena wyznaczana na potrzeby tego rozliczenia jest nie wyższa niż rynkowa cena energii elektrycznej;
2) jest dodatnia (niedokontraktowanie) – cena wyznaczana na potrzeby tego rozliczenia jest nie niższa niż rynkowa cena energii elektrycznej.
Do 31.12.2021 r. przepisu § 21 ust. 1a SystEnergR nie stosuje się. Na potrzeby rozliczenia z podmiotami odpowiedzialnymi za bilansowanie handlowe z tytułu różnicy ilości energii elektrycznej (§ 21 ust. 1 pkt 1 i 2 SystEnergR), w zakresie, w jakim ta różnica nie wynika z poleceń operatora systemu przesyłowego elektroenergetycznego (§ 21 ust. 1 pkt 3 SystEnergR), stosuje się cenę wyznaczoną jako odpowiadająca cenie swobodnego bilansowania.
W związku z tym, w rozliczeniach wynikających z niezbilansowania energii elektrycznej dostarczanej i pobranej z systemu cenę za tę energię ustala się jako:
- sumę ceny wyznaczonej zgodnie z § 21 ust. 1a SystEnergR i składnika bilansującego – w przypadku energii elektrycznej pobranej z systemu przesyłowego elektroenergetycznego;
- różnicę między ceną wyznaczoną zgodnie z § 21 ust. 1a SystEnergR a składnikiem bilansującym – w przypadku energii elektrycznej dostarczonej do systemu przesyłowego elektroenergetycznego.
Cenę swobodnego bilansowania, o której mowa wyżej, określa się jako cenę krańcową wyznaczoną dla każdego okresu rozliczania niezbilansowania na podstawie ofert bilansujących dla swobodnego bilansowania.
W przypadku gdy praca jednostki wytwórczej centralnie dysponowanej odbywa się na polecenie operatora systemu przesyłowego elektroenergetycznego ze względów innych niż swobodne bilansowanie, rozliczeń wynikających z pracy tej jednostki w następstwie wykonania tego polecenia dokonuje się na podstawie (§ 21 ust. 6 SystEnergR):
1) cen wymuszonej dostawy energii elektrycznej – dalej CWD,
2) cen wymuszonego odbioru energii elektrycznej – dalej CWO,
3) cen uruchomienia – dalej CU
– ustalonych zgodnie z § 21a SystEnerg w umowie o świadczenie usług przesyłania energii elektrycznej. Dodano bowiem § 21a SystEnergU, który określa zasady ustalania wymienionych wyżej cen.
W rozliczeniach z tytułu energii elektrycznej dostarczonej do systemu w celu usunięcia ograniczeń, o których mowa w § 24 ust. 5 SystEnergR (chodzi o ograniczenia wynikające z technicznych parametrów pracy jednostek wytwórczych, usuwane przez wytwórców), jako cenę za tę energię stosuje się niższą z cen:
1) cenę średnią z CWD i CWO pomniejszoną o koszt, o którym mowa w § 21a ust. 1 pkt 2 SystEnergR;
2) cenę swobodnego bilansowania.
W przypadku energii elektrycznej odebranej z systemu przez magazyn energii elektrycznej w celu usunięcia tych ograniczeń, jako cenę za tę energię stosuje się wyższą z dwóch wymienionych tu cen.
Z § 21a ust. 1 SystEnergU wynika, że CWD dla jednostki wytwórczej wyznacza się na podstawie:
1) kosztu paliwa podstawowego wyznaczonego zgodnie z § 21a ust. 3 SystEnergU, pomnożonego przez 1,05;
2) jednostkowego kosztu uprawnień do emisji dwutlenku węgla wyznaczonego na podstawie aktualnej wartości rynkowej uprawnień do emisji w rozumieniu art. 3 pkt 22 ustawy z 12.6.2015 r. o systemie handlu uprawnieniami do emisji gazów cieplarnianych (t.j. Dz.U. z 2020 r. poz. 136 ze zm.) oraz kosztów zmiennych zakupu tych uprawnień przez pośredników;
3) współczynnika przemiany energii chemicznej paliwa w energię elektryczną, wyznaczonego na podstawie potwierdzonej niezależną ekspertyzą charakterystyki zużycia energii chemicznej w paliwie w funkcji generowanej mocy elektrycznej, ustalonego dla co najmniej jednego i co najwyżej dziesięciu przedziałów mocy, przy czym:
- dla jednostki wytwórczej opalanej paliwem gazowym współczynnik ten może być korygowany w związku ze zmianą temperatury otoczenia,
- ustalone przedziały mocy nie mogą wykraczać poza zakres parametrów technicznych jednostki wytwórczej;
4) jednostkowego wskaźnika emisyjności paliwa podstawowego w zakresie dwutlenku węgla;
5) wysokości wsparcia, o którym mowa w § 21a ust. 6 SystEnergR;
6) pozostałych kosztów zmiennych wytwarzania pomnożonych przez 1,05.
Trzeba dodać, że zgodnie z przepisami przejściowymi uregulowanymi w § 3 nowelizacji, do 31.12.2021 r. nie wymaga się potwierdzania niezależną ekspertyzą charakterystyki zużycia energii chemicznej w paliwie w funkcji generowanej mocy elektrycznej (patrz pkt 3).
Wytwórca oraz posiadacz magazynu energii elektrycznej podaje operatorowi systemu przesyłowego, nie później niż w ciągu 7 dni od dnia wejścia w życie nowelizacji (do 8.12.2020 r.), wielkości i koszty do ustalenia cen wymuszonej dostawy energii elektrycznej i cen wymuszonego odbioru energii elektrycznej, zgodnie z § 21a SystEnergR, które będą obowiązywały w umowie o świadczenie usług przesyłania energii elektrycznej od 1.1.2021 r. Przy wykonywaniu tego obowiązku wytwórca oraz posiadacz magazynu energii elektrycznej podają koszty aktualizowane kwartalnie na podstawie wykonania kosztów kwalifikowanych za trzeci kwartał 2020 r., a wielkości i koszty aktualizowane rocznie na podstawie wykonania wielkości i kosztów kwalifikowanych za rok 2019. Dla jednostek wytwórczych opalanych paliwem gazowym uśredniony koszt zamówienia mocy umownej dla dostaw paliwa gazowego podaje się na podstawie danych z roku gazowego zakończonego w 2020 r.
Więcej gmin objętych dofinansowaniem ze środków Rządowego Funduszu Inwestycji Lokalnych
W Dzienniku Urzędowym „Monitor Polski” (M.P.) z 2020 r. pod poz. 1011 opublikowano uchwałę Rady Ministrów nr 157 z 30.10.2020 r. zmieniająca uchwałę w sprawie wsparcia na realizację zadań inwestycyjnych przez jednostki samorządu terytorialnego.
Przepis art. 65 ust. 28 ustawy z 31.3.2020 r. o zmianie ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2020 r. poz. 568 ze zm.) umożliwił Radzie Ministrów określenie, w drodze uchwały, zasad rozdziału i przekazywania wsparcia na inwestycyjne zadania dla jednostek samorządu terytorialnego, zakres, sposób i termin przedstawiania informacji o wykorzystaniu wsparcia oraz wskazać dysponenta części budżetowej lub ministra kierującego określonym działem administracji rządowej. Rada Ministrów może wydać taką uchwałę w celu przeciwdziałania skutkom społeczno-gospodarczym COVID-19.
W M.P. z 2020 r. pod poz. 662 opublikowano uchwałę Rady Ministrów nr 102 z 23.7.2020 r. w sprawie wsparcia na realizację zadań inwestycyjnych przez jednostki samorządu terytorialnego (dalej: uchwała nr 102), którą zmieniła wspomniana wyżej nowelizacja. Zgodnie z § 2 ust. 1 pkt 1–3 uchwały nr 102, środki Funduszu Przeciwdziałania COVID-19 przeznacza się na wsparcie, w postaci środków finansowych kierowane dla:
- gmin, w tym miast na prawach powiatu, które wynosi 5.000.000 tys. zł,
- powiatów bez miast na prawach powiatu, które wynosi 1.000.000 tys. zł,
- jednostek samorządu terytorialnego, które wynosi 6.000.000 tys. zł i jest zwiększane o niewykorzystane środki, o których mowa w pkt 1 i 2
(dofinansowanie ze środków Rządowego Funduszu Inwestycji Lokalnych).
Do § 2 ust. 1 uchwały nr 102 dodano pkt 1a, godnie z którym wspomniane wyżej wsparcie skierowano także do gmin z przeznaczeniem na inwestycje i zakupy inwestycyjne realizowane w miejscowościach, w których funkcjonowały zlikwidowane państwowe przedsiębiorstwa gospodarki rolnej, które wynosi 250.000 tys. zł.
Wartość kosztorysowa inwestycji z pkt 1a, finansowanej lub dofinansowanej ze wspomnianych wyżej środków nie może być niższa niż 50 tys. zł i wyższa niż 5.000 tys. zł. Maksymalna łączna wartość kosztorysowa wszystkich inwestycji na terenie gminy, finansowanych lub dofinansowanych z tych środków nie może być wyższa niż 5.000 tys. zł (dodane do § 2 uchwały nr 102 ust. 1a i 1b).
Wsparcie z § 2 ust. 1 pkt 1a uchwały nr 102 to można przeznaczyć na finansowanie lub dofinansowanie inwestycji, w szczególności:
1. budowy, rozbudowy lub przebudowy:
- kanalizacji sanitarnej lub lokalnych oczyszczalni ścieków wraz z kanalizacją oraz przepompowni ścieków,
- wodociągów, przyłączy do sieci gazowej,
- dróg wewnątrz miejscowości lub dojazdów do miejscowości,
- chodników, ścieżek rowerowych, elementów uspokojenia ruchu, przystanków autobusowych,
- obiektów użyteczności publicznej w centrach miejscowości umożliwiających integrację społeczną oraz aktywizację mieszkańców (w tym placów zabaw, siłowni zewnętrznych, utwardzonych miejsc do festynów, wiat, terenów zieleni),
- obiektów sportowych, zaplecza socjalnego i sanitarnego,
- świetlic, obiektów bibliotecznych,
- oświetlenia wewnątrz miejscowości (lampy uliczne, latarnie),
- remiz strażackich;
2. modernizacji składników mienia pochodzącego z zasobu zlikwidowanych państwowych przedsiębiorstw gospodarki rolnej, w tym budynków, ogrodzeń, termomodernizacji budynków;
3. prac konserwatorskich, restauratorskich i robót budowlanych przy zabytku wpisanym do rejestru zabytków.
Wsparcia z § 2 ust. 1 pkt 1–3 uchwały nr 102 udziela się na wniosek jednostki, składany przez elektroniczną skrzynkę podawczą do Prezesa Rady Ministrów za pośrednictwem właściwego wojewody. Natomiast wniosek o przyznanie wsparcia ze środków z § 2 ust. 1 pkt 1a uchwały nr 102 (załącznik nr 3a do uchwały nr 102), gmina składa w ten sposób, po uprzednim uzyskaniu opinii kierownika właściwego oddziału terenowego Krajowego Ośrodka Wsparcia Rolnictwa. Przy czym, gmina może złożyć nie więcej niż 3 wnioski na nie więcej niż 3 inwestycje o przyznanie wsparcia ze środków z § 2 ust. 1 pkt 1a i 3 uchwały nr 102.
Wniosek o przyznanie wsparcia ze środków Z § 2 ust. 1 pkt 1a uchwały nr 102, opiniuje kierownik właściwego oddziału terenowego Krajowego Ośrodka Wsparcia Rolnictwa, na wniosek gminy, w ciągu 7 dni od dnia wpływu wniosku. Opinia zawiera co najmniej:
- informację potwierdzającą zlokalizowanie danej inwestycji w miejscowości, w której funkcjonowały zlikwidowane państwowe przedsiębiorstwa gospodarki rolnej;
- informację potwierdzającą spełnienie przez inwestycję wymogów formalnych (patrz § 2 ust. 1a i 1b uchwały nr 102).
Wniosek o przyznanie wsparcia ze środków z § 2 ust. 1 pkt 1a uchwały nr 102, po zaopiniowaniu przez kierownika właściwego oddziału terenowego Krajowego Ośrodka Wsparcia Rolnictwa, opiniuje wojewoda w zakresie kompletności wniosku. Wojewoda, po zaopiniowaniu wniosku, przekazuje go do Prezesa Rady Ministrów, w ciągu 7 dni od dnia zakończenia naboru wniosków.
Prezes Rady Ministrów ogłasza termin naboru takich wniosków o wsparcie i zamieszcza informację o tym terminie na stronie podmiotowej BIP urzędu obsługującego ten organ na co najmniej 30 dni przed dniem upływu tego terminu (§ 10a uchwały nr 102).
Nowelizacja obowiązuje od 31.10.2020 r., ale trzeba zaznaczyć, że od 31.10.2020 r. do 13.11.2020 r., wśród gmin, do których kierowano wspomniane wyżej wsparcie ze środków Funduszu Przeciwdziałania COVID-19, były też gminy zakwalifikowane do udziału w projekcie „Pod Biało-Czerwoną”, zorganizowanym przez Kancelarię Prezesa Rady Ministrów oraz Ministerstwo Cyfryzacji (§ 2 ust. 1 pkt 4 uchwały nr 102). Jednak od 14.11.2020 r. obowiązuje kolejna nowelizacja, który uchyliła pkt 4 w § 2 ust. 2 uchwały nr 102 (patrz M.P. z 2020 r. poz. 1046).
Przeciętne zatrudnienie, przeciętne wynagrodzenie – dane GUS
Przeciętne zatrudnienie w sektorze prywatnym
Przeciętne zatrudnienie w sektorze przedsiębiorstw w październiku 2020 r. wyniosło 6318,3 tys., co oznacza, że nieznacznie o 0,1% wzrosło wobec września, (we wrześniu wzrosło wobec sierpnia o 0,3%) i spadło o 1,0% w stosunku do sytuacji w październiku 2019 r. Wzrost przeciętnego zatrudnienia obserwujemy od czerwca 2020 r.
Przeciętne miesięczne wynagrodzenie brutto w przedsiębiorstwach
Przeciętne miesięczne wynagrodzenie brutto w przedsiębiorstwach w październiku 2020 r. wyniosło 5458,88 zł i było wyższe o 1,6% wobec wynagrodzeń z września (ze względu na wypłatę premii, nagród kwartalnych, rocznych i jubileuszowych oraz odpraw emerytalnych) oraz o 4,7% większe niż w październiku 2019 r.
Przeciętne miesięczne wynagrodzenie brutto w gospodarce narodowej w 2019 r.
Przeciętne miesięczne wynagrodzenie brutto w gospodarce narodowej w 2019 r. wyniosło od 4136,26 zł w województwie warmińsko-mazurskim do 5942,59 zł w województwie mazowieckim.
Źródło:
gov.pl
Podatek od niektórych usług cyfrowych i Funduszu Technologii Cyfrowych
Projekt ustawy o podatku od niektórych usług cyfrowych i Funduszu Technologii Cyfrowych zakłada:
1) wprowadzenie podatku od niektórych usług cyfrowych;
2) określenie szczególnych obowiązków przedsiębiorstw sektora cyfrowego;
3) utworzenie Funduszu Technologii Cyfrowych, będącego państwowym funduszem celowym finansującym zadania operatora Ogólnopolskiej Sieci Edukacyjnej (OSE) i działalność naukową prowadzoną przez publiczne instytuty badawcze oraz
4) włączenie do OSE bibliotek jednostek samorządu terytorialnego
W projekcie zaproponowano, by przedmiotem opodatkowania podatkiem od niektórych usług cyfrowych było świadczenie na terenie Polski usług cyfrowych polegających na:
1) prowadzeniu kampanii z wykorzystaniem reklam profilowanych;
2) umożliwianiu wykorzystywania wielostronnego interfejsu cyfrowego;
3) przekazywaniu zgromadzonych danych o użytkownikach, wygenerowanych w wyniku aktywności użytkowników na interfejsach cyfrowych.
Stawka nowego podatku miałaby wynosić 7% podstawy opodatkowania.
Zmiany w oznaczaniu wyrobów akcyzowych znakami akcyzy
Obowiązujące obecnie wzory banderol na wyroby winiarskie o wymiarze 110 x 14 mm i 160 x 16 mm są w ocenie branży winiarskiej powodem wielu problemów m.in. dotyczą one sposobu
oznaczania w postaci litery „U”, który spowalnia linie produkcyjne, powoduje dużo błędów, a także aktualna forma banderol w istotnym stopniu zaburza atrakcyjność wprowadzanych na rynek produktów.
Projekt zmian wprowadza w rozporządzeniu:
1) nowe wzory znaków akcyzy na wyroby winiarskie w postaci banderol samoprzylepnych oraz bez warstwy samoprzylepnej;
2) nowe sposoby oznaczania opakowań jednostkowych wyrobów winiarskich;
3) okres przejściowy na stosowanie dotychczasowych wzorów znaków akcyzy na wyroby winiarskie.
Rozporządzenie ma wejść w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia w Dzienniku Ustaw.
Projekt rozporządzenia do PZP w sprawie podstawowego interesu bezpieczeństwa państwa
Nowe rozporządzenie ma wejść w życie 1.1.2021 r., a zatem wraz z wejściem w życie PZP. Jednocześnie przewidziano w projekcie przepis przejściowy, na mocy którego do zmiany wniosków w sprawach, które zakończyły się oceną występowania podstawowego interesu bezpieczeństwa państwa przed dniem wejścia w życie rozporządzenia, a dla których wszczęto postępowania o udzielenie zamówienia przed dniem wejścia w życie rozporządzenia, będą miały zastosowanie przepisy dotychczasowe.
Podkreślić należy, że w uzasadnieniu do projektu rozporządzenia wskazano, że ustawodawca, używając dwóch odrębnych określeń, wyraźnie decyduje, że w ramach postępowania chodzi o dwie odmienne, choć wzajemnie powiązane czynności (ocenę i kwalifikację). Podmiotem dokonującym kwalifikacji, zgodne z rozporządzeniem może być Minister Obrony Narodowej albo zamawiający.
W projekcie rozporządzenia zawarto otwarty katalog elementów, które są brane pod uwagę przy określaniu środków zapewniających ochronę PIBP. Wskazuje się obszary związane z ochroną PIBP, które uważa się za szczególnie istotne i które powinny być brane pod uwagę w ramach dokonywanej oceny i kwalifikacji. Dotyczy to zwłaszcza określenia konieczności pozyskania lub modernizacji produktów, o których mowa w art. 346 ust. 2 TFUE, usług (np. tj. remonty, wsparcie techniczne, szkolenia) lub robót budowlanych (np. tj. posadowienie) bezpośrednio z nim związanych, w tym także konieczności pozyskania konkretnego asortymentu lub wyrobu, a także konieczności uwzględnienia efektywnych środków w zakresie ustanowienia lub utrzymania potencjału przemysłowego lub zabezpieczenia zdolności na zasadach, w tym w szczególności powiązanych z istniejącymi już rozwiązaniami prawnymi.
Z projektu rozporządzenia wynika, że wyłączenie przepisów PZP wymaga każdorazowo ustalenia, dlaczego konkretny przepis lub grupa przepisów PZP nie gwarantuje lub gwarantuje ochronę PIBP i dlatego musi zostać wyłączona lub zastosowana. Wyłączenie przepisów PZP może obejmować jedynie taki zakres, który jest niezbędny i konieczny dla zagwarantowania ochrony PIBP. Tym samym, w każdym przypadku konieczne będzie wskazanie w treści wniosku o ocenę i kwalifikację albo wniosku o ocenę zakresu PZP ulegającego wyłączeniu/zastosowaniu oraz poddanie go ocenie pod kątem proporcjonalności.
Nowe wzory zeznań podatkowych za 2020 rok
W projekcie rozporządzenia Ministra Finansów, Funduszy i Polityki Regionalnej zmieniającego rozporządzenie w sprawie wzorów zeznań podatkowych obowiązujących w zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych przygotowano nowe wzory zeznań podatkowych w podatku dochodowym od osób fizycznych składanych za 2020 rok. Jak informuje ministerstwo, dla potrzeb rozliczenia rocznego za 2020 rok konstrukcja niektórych formularzy, tj. PIT-36, PIT-36S, PIT-36L, PIT-36LS, PIT-37 oraz załączniki do tych zeznań tj. PIT/B, PIT/D, PIT/DS, PIT/O, PIT/IP i PIT/Z wymaga modyfikacji mającej na celu uwzględnienie zmian przepisów podatkowych wpływających na sposób rozliczenia dochodów uzyskanych od 1 stycznia 2020 r.
Dodatkowo w celu rozliczenia tzw. ulgi na złe długi, utworzono nowy wzór załącznika PIT/WZ. Za 2020 r. utworzono nowy wzór załącznika PIT/SE-Informację o wysokości dochodu osiągniętego z działalności gospodarczej prowadzonej na podstawie zezwolenia na terenie SSE lub na podstawie decyzji o wsparciu
Rozporządzenie ma wejść w życie z 1.1.2021 r. i będzie mieć zastosowanie do uzyskanych dochodów lub poniesionych strat od 1.1.2020 r., z wyjątkiem przypadków, gdy przed dniem wejścia w życie niniejszego rozporządzenia zeznanie o wysokości osiągniętego dochodu (poniesionej straty) zostanie złożone według wzoru określonego rozporządzeniem Ministra Finansów z 18.12.2019 r. w sprawie wzorów zeznań podatkowych obowiązujących w zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych. W takim przypadku prawidłowe będzie zastosowanie wzoru obowiązującego przed dniem wejścia w życie niniejszego rozporządzenia.
Wojsko amerykańskie kupuje dane lokalizacyjne ze zwykłych aplikacji
Wojsko amerykańskie skupuje dane dotyczące ruchów ludzi ma całym świecie, zbieranych w ramach zwykłych aplikacji. W ramach przeprowadzonej analizy w kontekście sprzedaży danych najpopularniejsza okazała się muzułmańska aplikacja modlitewna, która osiągnęła wynik 98 milionów pobrań na całym świecie.
Innymi aplikacjami były m.in. muzułmańska aplikacja randkowa, Craigslist, aplikacja służąca śledzeniu burz oraz apka poziomująca. Dzięki rejestrom publicznym, analizie technicznej oraz wywiadom z deweloperami odkryto dwa równoległe strumienie danych, które są używane przez wojsko amerykańskie w celu pozyskiwania danych dotyczących lokalizacji.
Pierwszy z nich oparty jest na firmie Babel Street, która zajmuje się tworzeniem produktu Locate X. Amerykański oddział (USSOCOM) zajmujący się m.in. przeciwdziałaniem terroryzmowi wykupił dostęp do omawianego produktu – aplikacji, w celu wsparcia zagranicznych operacji jednostek specjalnych.
Drugim strumieniem jest oparty o firmę X-mode. Uzyskuje ona dane dotyczące lokalizacji bezpośrednio z aplikacji, po czym sprzedaje je wojsku oraz innym kontrahentom. Wartym podkreślenia jest fakt, że amerykańskie wojsko kupuje dostęp do danych wrażliwych, a grupą, którą dane dotyczą, są głównie muzułmanie.
Aplikacje wysyłające dane do X-Mode to m.in. Muslim Pro, która wysyła użytkownikom powiadomienia dotyczące czasu modlitwy oraz kierunku, w którym jest Mekka względem aktualnej lokalizacji. Zgodnie z szacunkami aplikacja została pobrana ponad 50 milionów razy na system Android. W sumie z uwzględnieniem innych systemów liczba pobrań wynosi niemal 100 milionów.
Łańcuch dostaw
Firma X-Mode różni się od Babel Street. Zachęca ona programistów do włączania jej zestawu narzędzi (SDK) do własnych aplikacji. Następnie SDK zbiera dane lokalizacyjne użytkowników aplikacji oraz przesyła je do X-Mode w zamian za opłatę, która jest zależna od ilości użytkowników konkretnej aplikacji.
Jak wynika z informacji przekazanych przez dyrektora generalnego firmy, śledzi ona co miesiąc 25 milionów urządzeń w USA oraz ok. 40 milionów poza Stanami Zjednoczonymi. SDK X-Mode osadzony jest już w ok. 400 aplikacjach.
Problemy z transparentnością
Niektórzy z programistów współpracujących z firmą X-Mode nie mieli świadomości, że dane dotyczące lokalizacji ich użytkowników przesyłane są do wykonawców zbrojeniowych. Dyrektor generalny Mobzapp (aplikacji udostępniającej ekran na systemie Android) stwierdził, że nie dysponował informacjami o sprzedawaniu przez X-Mode danych kontrahentom wojskowym. Aplikacja została pobrana ponad milion razy.
Część twórców aplikacji współpracujących z X-Mode odmówiło udzielenia komentarza, inni stwierdzili, że opisane działania X-Mode nie są zgodne z prawdą.
Zgodnie z informacjami pochodzącymi bezpośrednio ze strony X-Mode firma informuje, że może gromadzić anonimowe dane lokalizacyjne w celu dostarczania spersonalizowanych reklam, a także prowadzenia analiz oraz badań dotyczących tłumów, oraz ruchu. Niektóre z polityk X-Mode wskazują, że dane o lokalizacji mogą być wykorzystane do zapobiegania chorobom, zwalczania przestępczości oraz egzekwowania prawa.
Bez względu na powyższe brak jest informacji, ilu z użytkowników wyraziło zgodę na zbieranie tego typu danych.
Źródło:
https://www.vice.com/en/article/jgqm5x/us-military-location-data-xmode-locate-x
Nowe przepisy wyłączające stosowanie ZamPublU w związku z COVID
Ponownie, tym razem na mocy dodanego art. 6a ust. 1 KoronawirusU nie stosuje się przepisów ZamPublU do zamówień na usługi lub dostawy niezbędne do przeciwdziałania COVID-19, jeżeli zachodzi wysokie prawdopodobieństwo szybkiego i niekontrolowanego rozprzestrzeniania się choroby lub jeżeli wymaga tego ochrona zdrowia publicznego.
Informacja o udzieleniu zamówienia
Wprawdzie przepis art. 6a ust. 1 KoronawirusU ma brzmienie podobne do art. 6 KoronawirusU, który to utracił moc we wrześniu 2020 r., jednak wprowadzono w art. 6a w ust. 2 istotną zmianę związaną z korzystaniem z art. 6a ust. 1 KoronawirusU. Dotyczy ona obowiązku zamieszczenia informacji o udzieleniu takiego zamówienia. Poprzednio należało ją opublikować w BIP. Natomiast według art. 6a ust. 2 KoronawirusU zamawiający, w terminie 7 dni od dnia udzielenia zamówienia na podstawie art. 6a ust. 1 KoronawirusU, jest zobowiązany zamieścić to ogłoszenie w BZP.
W ogłoszeniu powinny być zawarte następujące informacje:
- nazwa (firma) i adres siedziby zamawiającego;
- data i miejsce zawarcia umowy lub informacja o zawarciu umowy drogą elektroniczną;
- opis przedmiotu umowy, z wyszczególnieniem odpowiednio ilości rzeczy lub innych dóbr oraz zakresu usług;
- cena albo cena maksymalna, jeżeli cena nie jest znana w chwili zamieszenia ogłoszenia;
- wskazanie okoliczności faktycznych uzasadniających udzielenie zamówienia bez zastosowania przepisów ZamPublU;
- nazwa (firma) podmiotu albo imię i nazwisko osoby, z którymi została zawarta umowa.
W świetle komunikatu UZP zamieszczonego na stronie internetowej UZP, przewidziana jest możliwość publikacji takiej informacji w BZP. Należy jednak pamiętać, że w pierwszym pytaniu przy wypełnianiu ogłoszenia należy wybrać tryb ogłoszenia nieobowiązkowego. Tryb obowiązkowy przeznaczony jest bowiem dla zamówień realizowanych na podstawie przepisów ZamPublU i w kolejnych krokach wymaga rozszerzenia informacji dotyczących m.in. trybu udzielania zamówienia, którego nie można wskazać przy zamówieniu realizowanym na podstawie wyłączenia wskazanego w art. 6a ust. 1 KoronawirusU.
Uchylenie zamówień bagatelnych
Przedmiotowy projekt zakłada uchylanie przepisów dotyczących zamówień bagatelnych, tj. tych, których wartość zawiera się w przedziale 50 000–130 000 zł netto.
Brak innych informacji dotyczących nowelizacji pozwala przypuszczać, iż zmiany dotyczą wyłącznie uchylenia przepisów o zamówieniach bagatelnych, w związku z czym od 1.1.2021 nowe Prawo zamówień publicznych wejdzie w życie w zakresie pozostałych kwestii.
Uchylenie zamówień bagatelnych oznacza, że zasadniczo procedura udzielania zamówień o wartości niższej niż 130 000 zł netto będzie niezmieniona w stosunku do obowiązującego obecnie stanu prawnego. Należy nadmienić, iż brak informacji, aby zmiany dotyczyły innych aspektów zamówień o niskiej wartości , w związku z tym obowiązek przesyłania sprawozdania będzie dotyczył również zamówień o wartości poniżej 130 000 zł netto.
Uchwalony projekt będzie procedowany w przyspieszonym tempie, ponieważ został uznany za pilny, co oznacza skrócenie terminów na procedowanie ustawy przez obie izby parlamentu oraz przez Prezydenta RP.
Informacje o zamówieniach powyżej 10 000 zł
Niezależnie od powyższego, w trakcie uzgodnień resortowych znajduje się inny projekt – tym razem dotyczący zmian w ustawie o finansach publicznych – który dla jednostek sektora finansów publicznych oznacza dodatkowe obowiązki w obszarze małych zamówień.
Zgodnie z proponowanym brzemieniem nowego art. 44 ust. 5 FinPubU jednostka sektora finansów publicznych, z zastrzeżeniem odrębnych przepisów, zamieszcza na stronie podmiotowej Biuletynu Informacji Publicznej, a jeżeli nie ma strony podmiotowej Biuletynu Informacji Publicznej, na swojej stronie internetowej, informację o udzieleniu zamówienia o wartości przekraczającej 10 000 zł, w terminie 30 dni od dnia jego udzielenia, ze wskazaniem nazwy i adresu siedziby podmiotu – a w przypadku osób fizycznych imienia i nazwiska – z którym zawarto umowę w sprawie zamówienia oraz informację o wartości i zakresie umowy, chyba że informacja o udzieleniu zamówienia została opublikowana na podstawie odrębnych przepisów (czyli nie będzie konieczności dublowania treści ogłoszenia o udzieleniu zamówienia).
Brak powyższej informacji będzie sankcjonowany, będzie stanowił naruszenie dyscypliny finansów publicznych. Dotyczy to nie tylko braku informacji, ale również niezamieszczenia jej w terminie oraz zamieszczenia informacji niespełniającej wymogów określonych w art. 44 ust. 5 FinPubU. Przepis ten będzie dotyczył wszystkich umów zawartych po wejściu w życie nowelizacji, bez względu na wszczęcie postępowania.