W przypadku montażu okien na nieruchomości położonej na terenie Niemiec, podatnik powinien wystawić fakturę z adnotacją „odwrotne obciążenie”, a nie ze stawką 0% VAT. Niemniej jednak w przedstawionym stanie faktycznym przedsiębiorca jest również zobowiązany do rozpoznania w rozliczeniach transakcji WDT w ramach tzw. nietransakcyjnego przemieszczenia towarów własnych do Niemiec (okien i innych materiałów budowlanych), jeśli zostaną one zużyte przy świadczeniu usługi budowlanej i nie powrócą na terytorium Polski. Dla tej czynności, w określonych warunkach, można zastosować stawkę VAT w wysokości 0%.
Zgodnie z art. 28e ustawy o podatku od towarów i usług (dalej: VATU) miejscem świadczenia usług związanych z nieruchomościami jest miejsce (państwo), w którym dana nieruchomość się znajduje. Okna, po ich zamontowaniu w budynku, stanowią jego integralną część, a tym samym są traktowane jako nieruchomość. W konsekwencji tracą charakter rzeczy ruchomych i stają się częścią składową nieruchomości. Świadczenie polegające na dostawie okien do Niemiec wraz z montażem, kwalifikowane jest jako usługa budowlano–montażowa, rozliczana według przepisów niemieckich. Usługa ta nie podlega opodatkowaniu VAT w Polsce.
Na podstawie art. 106a pkt 2 VATU krajowe przepisy w zakresie fakturowania znajdują zastosowanie do świadczenia usług, dla których miejscem świadczenia jest terytorium innego państwa członkowskiego, w sytuacji gdy nabywca jest osobą zobowiązaną do zapłaty podatku od wartości dodanej. W przedmiotowym stanie faktycznym usługa montażu okien podlega opodatkowaniu w miejscu położenia nieruchomości przez jej niemieckiego nabywcę. Czynność tę należy zatem udokumentować fakturą wystawioną według przepisów krajowych. Faktura ta – stosownie do art. 106e ust. 5 pkt 2 VATU – nie będzie zawierać stawki ani kwoty VAT. W miejscu przeznaczonym na te dane dopuszczalne jest stosowanie oznaczenia „np”. Na fakturze należy umieścić wyrazy „odwrotne obciążenie”, co wskazuje, że to niemiecki nabywca jest zobowiązany do rozliczenia VAT w swoim kraju (art. 106e ust. 1 pkt 18 VATU).
Stawka 0% VAT jest zarezerwowana m.in. dla wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów (WDT). Za WDT nie uznaje się dostawy z montażem w innym państwie członkowskim, jeśli montaż dotyczy elementów stających się integralną częścią budynku. W takiej sytuacji transakcja dostawy nabiera charakteru usługi związanej z nieruchomością.
Niemniej jednak podatnik, który przemieszcza okna do Niemiec w celu ich montażu, zobowiązany jest rozpoznać tzw. nietransakcyjne przemieszczenie towarów własnych, o którym mowa w art. 13 ust. 3 VATU, na własną rzecz.
Zgodnie z art. 13 ust. 3 VATU za WDT uznaje się przemieszczenie przez podatnika towarów należących do jego przedsiębiorstwa z Polski do innego państwa członkowskiego, jeżeli mają one służyć jego działalności gospodarczej w tym państwie.
W zaprezentowanej sprawie okna nalężące do polskiego przedsiębiorcy, znajdujące się w Polsce, są wywożone do Niemiec w celu wykonania usługi budowlanej ramach prowadzonej działalności gospodarczej. Okna zostaną na stałe zamontowane w budynku, nie wrócą one do Polski. Podatnik w polskich ewidencjach musi zatem rozpoznać nietransakcyjne WDT, które może objąć stawką VAT w wysokości 0%, pod warunkiem posiadania dokumentów potwierdzających wywóz towarów do Niemiec.
Konieczność rozpoznania nietransakcyjnego WDT przy przemieszczaniu materiałów wykorzystywanych przy realizacji projektów budowlano–montażowych w innych państwach członkowskich, potwierdzają organy podatkowe. W interpretacji indywidualnej Dyrektora KIS z 20.9.2022 r. (0111-KDIB3-3.4012.272.2022.4.PJ) wskazano wprost, że art. 13 ust. 3 VATU odnosi się do materiałów przemieszczanych z Polski do Niemiec i zużywanych definitywnie przy usłudze budowlanej. Organ uznał, że takie przemieszczenie stanowi WDT z art. 13 ust. 3 VATU, podlegającą wykazaniu w rozliczeniach VAT, w tym VAT UE.
