Podział spółki a otwarcie ksiąg rachunkowych

Zgodnie z art. 12 ust. 2 ustawy o rachunkowości (dalej: RachunkU) nie ma obowiązku zamykania ksiąg w spółce dzielonej. Zgodnie z art. 12 ust. 1 RachunkU księgi rachunkowe otwiera spółka na dzień rozpoczęcia jej działalności.

Zgodnie z art. 44d RachunkU przepisy art. 44a–44c RachunkU stosuje się odpowiednio w przypadku nabycia przez jednostkę zorganizowanej części innej jednostki, w tym również w razie podziału spółek.

Przepisy te stanowią, iż łączenie się (a więc i podział) spółek handlowych rozlicza się i ujmuje na dzień połączenia w księgach rachunkowych spółki, na którą przechodzi majątek łączących się spółek (spółki przejmującej) albo nowej spółki powstałej w wyniku połączenia (spółki nowo zawiązanej), metodą nabycia, o której mowa w art. 44b RachunkU, z zastrzeżeniem art. 44b ust. 2 RachunkU.

W razie łączenia się spółek (a więc i podziału), na skutek którego nie następuje utrata kontroli nad nimi przez ich dotychczasowych udziałowców, można zastosować metodę łączenia udziałów, o której mowa w art. 44c RachunkU. W szczególności dotyczy to łączenia się spółek zależnych w sposób bezpośredni lub pośredni od tej samej jednostki dominującej, jak również w razie połączenia jednostki dominującej niższego szczebla z jej jednostką zależną.

W spółce dzielonej na dzień poprzedzający wydzielenie ustala się wartość majątku jaka ma być przeniesiona i ta wartość jest później podstawą do otwarcia ksiąg rachunkowych, jeśli majątek ten odpowiada wartości udziałów nowopowstałej spółki (tzw. metoda łączenia udziałów). Rozliczenie metodą łączenia udziałów polega na sumowaniu (tu: wydzieleniu) poszczególnych pozycji odpowiednich aktywów i pasywów oraz przychodów i kosztów połączonych spółek, według stanu na dzień połączenia, po uprzednim doprowadzeniu ich wartości do jednolitych metod wyceny.

Może być też sytuacja, iż wartość majątku przekazywanego w zamian za udziały jest wyceniana odrębnie. Wtedy mamy do czynienia z metodą nabycia i tym samym koniecznością ustalenia wartości godziwej majątku w nowopowstałej spółce. Oczywiście wartość tego majątku powinna być określona w umowie nowopowstałej spółki. Za wartość godziwą określonych aktywów lub zobowiązań przyjmuje się w szczególności w przypadku:

1) notowanych papierów wartościowych – aktualny kurs notowań pomniejszony o koszty sprzedaży,

2) nienotowanych papierów wartościowych – wartość oszacowaną, uwzględniającą takie czynniki, jak współczynnik ceny do zysku i stopy dywidendy porównywalnych papierów wartościowych wyemitowanych przez spółki o podobnych charakterystykach,

3) należności – wartość bieżącą (zdyskontowaną) kwot wymagających zapłaty, wyznaczoną przy odpowiednich bieżących stopach procentowych, pomniejszoną o odpisy na należności zagrożone i nieściągalne oraz ewentualne koszty windykacji; wyznaczanie wartości bieżących (zdyskontowanych) w odniesieniu do należności krótkoterminowych nie jest konieczne, jeżeli różnica pomiędzy wartością należności według kwot wymagających zapłaty a według ich wartością zdyskontowaną nie jest istotna,

4) zapasów produktów gotowych i towarów – cenę sprzedaży netto pomniejszoną o opust marży zysku wynikający z kosztów doprowadzenia przez spółkę przejmującą do sprzedaży zapasu lub znalezienia nabywcy,

5) zapasów produktów w toku – cenę sprzedaży netto produktów gotowych pomniejszoną o koszty zakończenia produkcji i opust marży zysku, który wynika z kosztów doprowadzenia przez spółkę przejmującą zapasów do sprzedaży lub znalezienia nabywcy,

6) zapasów materiałów – aktualną cenę nabycia,

7) środków trwałych – wartość rynkową lub ich wartość według niezależnej wyceny; jeśli nie jest możliwe uzyskanie niezależnej wyceny środków trwałych – aktualną cenę nabycia albo koszt wytworzenia, z uwzględnieniem aktualnego stopnia ich zużycia,

8) wartości niematerialnych i prawnych – wartość oszacowaną, wyznaczoną w oparciu o ceny rynkowe takich samych lub podobnych wartości niematerialnych i prawnych, a w odniesieniu do wartości firmy lub ujemnej wartości firmy zawartej w bilansie spółki przejętej – wartość zerową; jeśli wartość oszacowana nie może zostać wyznaczona w oparciu o ceny rynkowe, to przyjmuje się taką wartość, która nie spowoduje powstania lub zwiększenia ujemnej wartości firmy w wyniku połączenia,

9) zobowiązań – wartość bieżącą (zdyskontowaną) kwot wymagających zapłaty, wyznaczoną przy odpowiednich bieżących stopach procentowych; wyznaczanie wartości bieżących (zdyskontowanych) w odniesieniu do zobowiązań krótkoterminowych nie jest konieczne, jeżeli różnica pomiędzy wartością zobowiązań według kwot wymagających zapłaty a według ich wartością zdyskontowaną nie jest istotna,

10) rezerw lub aktywów z tytułu odroczonego podatku dochodowego – wartość możliwą do realizacji przez połączone spółki, po uwzględnieniu zmiany wartości podatkowej i księgowej aktywów netto spółki przejmowanej.

Wyznaczenie Wigilii wolnej za odpracowaniem w innym terminie

Odnośnie możliwości jednostronnego wyznaczenia dniem wolnym, np. Wigilii i jednocześnie wskazania innego dnia do odpracowania wszystko zależy od wewnętrznej organizacji dotyczącej rozkładów czasu pracy. Pracodawca wyznacza rozkłady czasu pracy, ale robi to w regulaminie pracy, a nie na bieżąco. Regulamin wskazuje na konkretny rozkład (godzinowy lub dzienny) albo wyznacza granice tworzenia harmonogramów czasu pracy. Może dawać pracodawcy możliwość wyznaczania także innych dni wolnych i dni pracy niż standardowo wskazane w regulaminie.

Należałoby zwrócić uwagę na zapisy obowiązującego regulaminu pracy. To w nim bowiem ustala się rozkłady czasu pracy, które mają moc wiążącą dla pracowników ale również dla pracodawcy. Rozkłady mogą być przy tym określane jako stałe, jak też zmienne, ustalana w harmonogramach czasu pracy.

Nawet przy rozkładzie stałym często w regulaminach pojawiają się zapisy wskazujące, że pracodawca jest uprawniony do wyznaczenia innych dni pracy niż będące „standardowo” dniami pracy. Jeżeli tego rodzaju zapisy w regulaminie się znalazły to pracodawca jednostronnie, bez konieczności ustalania tego z pracownikami może wyznaczyć inne dni pracy niż „zwykłe”.

Pracodawca zasadniczo nie ma całkowitej swobody w kształtowaniu rozkładów czasu pracy poza regulaminem. Jeżeli regulamin nie przewiduje żadnych odstępstw od stałego rozkładu dziennego, to zmiana dni pracy (i wyznaczenie wolnej Wigilii i w to miejsce innego dnia wolnego) nie jest w ocenie autora odpowiedzi dopuszczalna i wymagałaby wcześniejszej zmiany regulaminu. Przy stałych rozkładach czasu pracy ustalonych w regulaminie i braku jakichkolwiek zapisów pozwalających na planowanie pracy w innych dniach i godzinach pracodawca jest związany stworzonymi przez siebie regulacjami w pełni. W regulaminie pracy należałoby wprowadzić zapis, aby można było ustalić sobotę dniem odpracowania za inny dzień, np. Wigilię (gdyby odpracowanie miało być jednak w tym samym okresie rozliczeniowym), np. „Pracodawca może wyznaczyć zarządzeniem inne dni wolne od pracy i inne dni pracy w przedziale od poniedziałku do soboty”.

Można byłoby dopuścić indywidualne zmiany na podstawie wniosków pracowników. Te dotycząc mogłyby jednak tylko konkretnych osób – tych, które wnioski takie by złożyły.

Druga kwestia to okres rozliczeniowy. Skoro wprowadzono miesięczny okres rozliczeniowy to w żadnym razie nie można wyznaczyć dodatkowego dnia wolnego w grudniu (jeden okres rozliczeniowy) i dnia do odpracowania w styczniu (drugi okres rozliczeniowy). Dotyczy to także ewentualnego działania na wniosek pracownika.

Zaznaczmy, że system czasu pracy podstawowy nie opiera się na pracy od poniedziałku do piątku, ale na stałości godzin pracy przy pełnym etacie. W systemie równoważnym również można stosować stałe rozkłady dni pracy (np. od poniedziałku do piątku). To jednak nie ma akurat znaczenia odnośnie do pytania.

Jeden NIP na potrzeby wszystkich zobowiązań podatkowych w kraju

Rozpatrywana sprawa dotyczyła skargi na interpretację indywidualną, w której organ podatkowy stwierdził, że krajowy oddział zagranicznej spółki macierzystej, z racji posiadania statusu płatnika podatku dochodowego od osób fizycznych oraz składek na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne, powinien posługiwać się własnym, odrębnym od jednostki macierzystej NIP. Numer ten powinien być jednak wykorzystywany wyłącznie w celu wykonywania obowiązków płatnika.

Z takim stanowiskiem organu podatkowego nie zgodziła się wnioskodawczyni, która wniosła skargę do sądu administracyjnego.

Po rozpoznaniu sprawy WSA orzekł, że w EwidPodU brak jest podstaw do przyjęcia, iż podmiot, będący jednocześnie podatnikiem jakiegokolwiek podatku oraz płatnikiem podatku lub składek ubezpieczeniowych, jest zobowiązany do podwójnego zgłoszenia ewidencyjnego, a tym samym do posiadania dwóch NIP. Sąd podkreślił, że w realiach niniejszej sprawy czynności dokonywane przez oddział należy traktować jako działania samej jednostki macierzystej. Nałożenie więc obowiązku ewidencyjnego na oddział spółki, która to spółka ma już NIP, byłoby jednoznaczne z ponownym nałożeniem obowiązku zgłoszenia identyfikacyjnego na tę samą spółkę, co w świetle zawartej w art. 5 EwidPodU zasady jednokrotności zgłoszenia identyfikacyjnego jest niedopuszczalne. Przymiot bycia płatnikiem, w przypadku podmiotu, który na mocy odrębnych przepisów jest już podatnikiem, nie jest związany z obowiązkiem ponownego zgłoszenia ewidencyjnego i starania się o drugi NIP.

Podsumowując, WSA w Poznaniu uznał, że krajowy oddział zagranicznej spółki macierzystej powinien posługiwać się NIP nadanym jednostce macierzystej zarówno na potrzeby realizacji obowiązków podatnika, jak i płatnika, bez konieczności uzyskiwania odrębnego NIP.

Większa ochrona przed mobbingiem. Ministerstwo Pracy przygotowało projekt

Mówimy „nie” kulturze mobbingu

Doświadczenie mobbingu wpływa nie tylko na sytuację w pracy, ale całe życie osoby, która się z nim zmaga. Obecnie regulacje prawne są niewystarczające i nierzadko powodują trudności w dochodzeniu swoich praw na drodze sądowej.

W Ministerstwie Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej powstał projekt ustawy, która ma doprecyzować przepisy, dostosować definicję mobbingu do współczesnych realiów, a w efekcie – lepiej chronić ofiary mobbingu.

Uzasadnienie zmian prawnych

W aktualnej definicji mobbingu jest kilka elementów, które muszą wystąpić łącznie, aby dane zachowanie mogło zostać uznane za mobbing. W efekcie ofiarom bardzo trudno jest dochodzić swoich praw na drodze sądowej. Co więcej, definicja mobbingu nie była zmieniana od przeszło 20 lat i niekoniecznie przystaje do dzisiejszych realiów.

Potrzebujemy jasnej i zrozumiałej definicji, a także lepszego rozumienia prawa zarówno przez pracowników, jak i pracodawców. Konieczne jest także ujednolicenie orzecznictwa, czyli większa spójność w działaniach sądów w sprawach dotyczących mobbingu.

Założenia projektu ustawy autorstwa resortu pracy

Zgodnie z projektem podstawową cechą mobbingu ma być uporczywe nękanie pracownika. Proponowana definicja zjawiska zakłada uniezależnienie stwierdzenia istnienia mobbingu od intencjonalności działania sprawcy lub wystąpienia określonego skutku, a także wyklucza zachowania incydentalne i jednorazowe.

Projekt zakłada także:

Źródło: gov.pl

Sprzedaż samochodu przez spółkę z o.o. a obowiązek założenia kasy fiskalnej

W związku ze sprzedażą nie powstaje konieczność założenia kasy fiskalnej. Fakt zapłaty przez klienta gotówką nie wiąże się po stronie spółki z dodatkowymi obowiązkami podatkowymi.

Zgodnie z art. 111 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług podatnicy dokonujący sprzedaży na rzecz osób fizycznych nieprowadzących działalności gospodarczej oraz rolników ryczałtowych są obowiązani prowadzić ewidencję sprzedaży przy zastosowaniu kas rejestrujących.

Zgodnie z rozporządzeniem Ministra Finansów w sprawie zwolnień z obowiązku prowadzenia ewidencji sprzedaży przy zastosowaniu kas rejestrujących (dalej: KasRejR), zwalnia się z obowiązku prowadzenia ewidencji w danym roku podatkowym, nie dłużej jednak niż do 31.12.2024 r.: podatników, u których wartość sprzedaży dokonanej na rzecz osób fizycznych nieprowadzących działalności gospodarczej oraz rolników ryczałtowych nie przekroczyła w poprzednim roku podatkowym kwoty 20 000 zł, a w przypadku podatników rozpoczynających w poprzednim roku podatkowym dostawę towarów lub świadczenie usług na rzecz osób fizycznych nieprowadzących działalności gospodarczej oraz rolników ryczałtowych, jeżeli wartość sprzedaży z tego tytułu nie przekroczyła, w proporcji do okresu wykonywania tych czynności w poprzednim roku podatkowym kwoty 20 000 zł (§ 3 ust. 1 pkt 1 KasRejR).

Zgodnie z § 5 ust. 1 pkt 1 KasRejR w przypadku podatników korzystających ze zwolnienia, o którym mowa w § 3 ust. 1 KasRejR zwolnienie to traci moc po upływie dwóch miesięcy następujących po miesiącu, w którym wartość sprzedaży podatnika dokonanej na rzecz osób fizycznych nieprowadzących działalności gospodarczej oraz rolników ryczałtowych przekroczyła kwotę 20 000 zł.

Zgodnie z § 3 ust. 3 KasRejR przy ustalaniu wartości sprzedaży nie uwzględnia się sprzedaży z tytułu czynności, o których mowa w poz. 35 i 47 załącznika do KasRejR.

W poz. 47 do załącznika do KasRejR wskazana jest dostawa towarów i świadczenie usług, które na podstawie przepisów o podatku dochodowym są zaliczane przez podatnika do środków trwałych lub wartości niematerialnych i prawnych podlegających amortyzacji, jeżeli czynności te w całości zostały udokumentowane fakturą.

Oznacza to, że skoro samochód stanowił środek trwały i jego sprzedaż udokumentowano fakturą, wartość tej sprzedaży nie powoduje przekroczenia progu 20 000 zł, po przekroczeniu którego traci się prawo do zwolnienia z obowiązku stosowania kasy fiskalnej.

Zapłata gotówką przez nabywcę nie wiąże się ze szczególnymi obowiązkami podatkowymi sprzedawcy.

Odpracowanie wyjścia prywatnego a urlop wypoczynkowy

Czas odpracowania zwolnienia od pracy, udzielonego pracownikowi, na jego pisemny wniosek, w celu załatwienia spraw osobistych (art. 151 § 2¹ Kodeksu pracy) nie stanowi pracy w godzinach nadliczbowych. Aby tak było powinny zostać spełnione dwa warunki:

Jeżeli pracownikowi udzielono na jego wniosek zwolnienia od pracy w celu załatwienia sprawy osobistej, to czas odpracowania takiego zwolnienia nie stanowi pracy w godzinach nadliczbowych. Wyłączenie spod pojęcia nadgodzin jest pełne – odpracowanie nie stanowi pracy nadliczbowej zarówno wówczas, gdy ma miejsce w analogicznych godzinach (np. wyjście przypadające na zwykły dzień roboczy i odpracowanie w takim samym dniu), jak też w innej porze doby (np. wyjście w ciągu dnia, odpracowanie w porze nocnej). Tak samo będzie, jeśli czas „odrabiania” wyjścia przypada przed zwykłą godziną rozpoczęcia pracy, czyli w wielu przypadkach jeszcze w poprzedniej dobie pracowniczej.

Wniosek pracownika dotyczy tylko samego udzielenia zwolnienia. Datę i czas odpracowania – w razie przychylenia się do prośby pracownika o umożliwienie mu załatwienia prawy prywatnej w godzinach pracy – wyznacza już sam pracodawca. Strony oczywiście mogą uzgodnić termin odpracowania, ale zasadniczo jest to kompetencja władcza pracodawcy (przełożonego).

Urlop wypoczynkowy udzielany jest na pełny dzień pracy (wyjątkiem jest sytuacja, gdy pracownikowi pozostało do wykorzystania mniej godzin urlopu niż wymiar czasu pracy danego dnia). Nie ma możliwości łączenia urlopu z pracą na rzecz pracodawcy udzielającego urlopu w tej danej dobie pracowniczej – oznacza to przerwanie urlopu. Urlop wypoczynkowy jest chronionym przez przepisy okresem wypoczynku, w którym to okresie nie może być świadczona na rzecz danego pracodawcy praca bez przerwania urlopu. Zlecenie w tym czasie odpracowania wyjścia prywatnego albo wyrażenie zgody na wniosek pracownika o jego odpracowanie w tym czasie będzie równoznaczne z przerwaniem urlopu. Stąd w opisanej sytuacji mamy przerwanie urlopu, co oznacza, że nie doszło do odpracowania wyjścia prywatnego. Nie można mieć w ewidencji oznaczonego dnia jako urlop i jednocześnie wskazanego czasu przepracowanego.

Składka zdrowotna a otrzymanie przychodu w okresie zawieszenia

Zasady, jakie obowiązują przedsiębiorców podczas zawieszenia działalności gospodarczej, zostały zawarte w ustawie z dnia 6 marca 2018 r. – Prawo przedsiębiorców. W przepisach ogólnych opisano sytuacje, w których podatnik może zawiesić działalność, oraz prawa i obowiązki, jakie go w tym czasie obejmują.

Kasowa metoda rozliczeń w PIT została stworzona z myślą o ułatwieniu rozliczeń dla mniejszych przedsiębiorców prowadzących jednoosobową działalność gospodarczą lub spółki osobowe, w których wspólnikami są osoby fizyczne. Jej celem jest wsparcie tych podmiotów poprzez odraczanie obowiązku zapłaty podatku do momentu faktycznego otrzymania zapłaty od kontrahentów.

Co do zasady przedsiębiorca w trakcie zawieszenia firmy nie może wykonywać działalności gospodarczej i osiągać bieżących przychodów z tego tytułu. Jednak nie wszystkie podejmowane działania będą świadczyły o prowadzeniu działalności, bowiem podatnikowi przysługują pewne prawa i obowiązki, które powinien spełniać, aby zabezpieczyć lub zachować źródło przychodów w przyszłości. W okresie zawieszenia działalności gospodarczej przedsiębiorca:

Z kasowej metody będą mogły korzystać osoby fizyczne osiągające przychody z działalności gospodarczej prowadzonej samodzielnie. Warto podkreślić, iż prowadzenie działalności na własny rachunek nie wyklucza możliwości zatrudniania pracowników przez podatnika. Jednak z opodatkowania na zasadach kasowych PIT nie skorzystają osoby prowadzące działalność gospodarczą w formie spółki cywilnej czy spółki jawnej.

Kasowa metoda rozliczeń w PIT została stworzona z myślą o ułatwieniu rozliczeń dla mniejszych przedsiębiorców prowadzących jednoosobową działalność gospodarczą lub spółki osobowe, w których wspólnikami są osoby fizyczne. Jej celem jest wsparcie tych podmiotów poprzez odraczanie obowiązku zapłaty podatku do momentu faktycznego otrzymania zapłaty od kontrahentów. Przedsiębiorca, który oblicza dochód dla celów PIT metodą kasową, tak samo będzie ustalał dochód dla celów składki zdrowotnej.

Zgodnie z art. 81 ust. 2zd ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych, ilekroć w ust. 2 i 2b-2zc jest mowa o przychodach i kosztach ich uzyskania w rozumieniu ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych lub ustawy z dnia 20 listopada 1998 r. o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne, to nie uwzględnia się w tych przychodach i kosztach ich uzyskania przychodów osiągniętych i kosztów poniesionych w okresie zawieszenia wykonywania działalności gospodarczej na podstawie przepisów ustawy z dnia 6 marca 2018 r. – Prawo przedsiębiorców.

Mając na uwadze powyższe moim zdaniem dopiero w rozliczeniu rocznym powinna być naliczona składka zdrowotna od otrzymanego przychodu.

Sejm zakończył prace nad ustawą wdrażającą dyrektywę CSRD

Zgodnie ze zmianami do ustawy o rachunkowości docelowo duże jednostki i duże grupy kapitałowe oraz mali i średni emitenci z rynku regulowanego będą publikowali informacje niezbędne do zrozumienia wpływu ich działalności na kwestie środowiskowe, społeczne i ładu korporacyjnego (ESG). Obowiązek sprawozdawczości będzie wchodził stopniowo. Jako pierwsze swoje raporty złożą w 2025 r. największe jednostki, które mają już doświadczenie w sprawozdawczości ESG.

Ustawa, w ślad za dyrektywą delegowaną UE, podnosi również kryteria wielkości przedsiębiorstw mikro, małych, średnich i dużych. Oznacza to, że więcej jednostek będzie mogło skorzystać z uproszczeń w zakresie rachunkowości.

Źródło: https://www.gov.pl/

Obowiązek zapewnienia monitora wyposażonego w warstwę antyodbiciową lub filtr

Organizacja pracy na stanowisku wyposażonym w monitor ekranowy

Kwestie dotyczące organizacji pracy na stanowiskach wyposażonych w monitor ekranowy oraz wymagania bhp dotyczące użytkowanego na tym stanowisku sprzętu „z monitorem” określają przepisy rozporządzenia MPiPS z 1.12.1998 r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy na stanowiskach wyposażonych w monitory ekranowe. Wspomniane rozporządzenie ustala w załączniku minimalne wymagania bezpieczeństwa i higieny pracy oraz ergonomii, jakie powinny spełniać stanowiska pracy wyposażone w monitory ekranowe, wskazując, że monitor ekranowy powinien spełniać następujące wymagania:

1) znaki na ekranie powinny być wyraźne i czytelne,

2) obraz na ekranie powinien być stabilny, bez migotania lub innych form niestabilności,

3) jaskrawość i kontrast znaku na ekranie powinny być łatwe do regulowania w zależności od warunków oświetlenia stanowiska pracy,

4) regulacje ustawienia monitora powinny umożliwiać pochylenie ekranu.

Ustawienie monitora ekranowego oraz innych elementów wyposażenia nie powinno wymuszać niewygodnych ruchów głowy i szyi, a górna krawędź monitora ekranowego powinna znajdować się na wysokości oczu pracownika. Natomiast ustawienie monitora ekranowego względem źródeł światła powinno ograniczać olśnienie i odbicia światła (pkt. 2.1.–2.3. załącznika). Oświetlenie zaś powinno zapewniać komfort pracy wzrokowej, w szczególności:

1) oświetlenie na poszczególnych stanowiskach pracy powinno być dostosowane do rodzaju wykonywanych prac,

2) należy ograniczyć olśnienie bezpośrednie od opraw, okien, przezroczystych lub półprzezroczystych ścian albo jasnych płaszczyzn pomieszczenia oraz olśnienie odbiciowe od monitora ekranowego, w szczególności przez stosowanie odpowiednich opraw oświetleniowych, instalowanie urządzeń eliminujących nadmierne operowanie promieni słonecznych padających na stanowisko pracy.

Dopuszcza się stosowanie opraw oświetlenia miejscowego, pod warunkiem, że będą to oprawy niepowodujące olśnienia (pkt. 9.1.–9.2. załącznika).

Monitor matowy czy błyszczący

Przytoczone powyżej przepisy nie określają, czy monitor powinien być matowy, czy „błyszczący”. Nie wymagają także w sposób wyraźny, aby pracodawca był zobowiązany do zapewnienia pracownikowi monitora ze specjalnym filtrem (choć oczywiście pracodawca może zapewnić taki monitor). Kładą natomiast nacisk na to, w jakim miejscu zorganizowane zostanie stanowisko wyposażone w monitor ekranowy. Wymagają bowiem ograniczenia olśnienia bezpośredniego od opraw, okien, przezroczystych lub półprzezroczystych ścian albo jasnych płaszczyzn pomieszczenia oraz olśnienia odbiciowego od monitora ekranowego, w szczególności przez stosowanie odpowiednich opraw oświetleniowych, instalowanie urządzeń eliminujących nadmierne operowanie promieni słonecznych padających na stanowisko pracy. Użycie zwrotu „w szczególności” oznacza, że pracodawca może także zastosować inne rozwiązania, aby ograniczyć olśnienie bezpośrednie oraz odbiciowe.

Obowiązek zapewnienia warstwy antyodbiciowej lub odpowiedniego filtra istniał przed 17.11.2023 r. i wynikał z załącznika do rozporządzenia MPiPS z 1.12.1998 r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy na stanowiskach wyposażonych w monitory ekranowe. Załącznik ten został jednak zmieniony i obecnie pracodawca nie ma już obowiązku zapewnienia monitora wyposażonego we wspomniane warstwy lub filtry (rozporządzenie MPiPS z 18.10.2023 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy na stanowiskach wyposażonych w monitory ekranowe; Dz.U. z 2023 r. poz. 2367).

Doradztwo w zakresie wdrażania procedur dla sygnalistów a prawo do zwolnienia podmiotowego z VAT

Pytanie dziennikarza

W pytaniu skierowanym do Ministerstwa Finansów wskazano, że obowiązująca od 25.9.2024 r. ustawa o ochronie sygnalistów reguluje:

Według ww. ustawowej definicji sygnalistą jest osoba fizyczna, która zgłasza lub ujawnia publicznie informację o naruszeniu prawa uzyskaną w kontekście związanym z pracą. W roli sygnalistów mogą występować m.in. osoby świadczące pracę na innej podstawie niż stosunek pracy (w tym na podstawie umowy cywilnoprawnej) oraz przedsiębiorcy. Przepisy ustawy o ochronie sygnalistów przewidują trzy procedury służące informowaniu o naruszeniu prawa:

Z kolei zgodnie z obowiązującymi przepisami art. 113 ust. 1 i 9 ustawy o podatku od towarów i usług (dalej: VATU) podatnicy, u których wartość sprzedaży nie przekroczyła łącznie w poprzednim roku podatkowym kwoty 200 000 zł, mogą korzystać z tzw. podmiotowego zwolnienia z VAT. Zwolnienie to przysługuje także podatnikom rozpoczynającym w trakcie roku podatkowego wykonywanie czynności opodatkowanych VAT, jeżeli przewidywana wartość sprzedaży – w proporcji do okresu prowadzonej działalności gospodarczej w roku podatkowym – nie przekroczy tej kwoty. W przypadku przekroczenia limitu zwolnienia podmiotowego z VAT w trakcie roku, podatnik traci prawo do tego zwolnienia począwszy od czynności, którą przekroczono ten limit. Z ww. zwolnienia podmiotowego z VAT nie mogą jednak korzystać podatnicy dokonujący sprzedaży towarów i usług wymienionych szczegółowo w art. 113 ust. 13 VATU (m.in. podatnicy świadczący usługi prawnicze lub w zakresie doradztwa).

W związku z powyższym, zadający pytanie dziennikarz chciał się dowiedzieć, czy podmioty świadczące w ramach jednoosobowej działalności gospodarczej lub na zlecenie usługi związane z wdrożeniem ww. procedury zgłaszania nieprawidłowości i ochrony sygnalisty automatycznie tracą prawo do zwolnienia podmiotowego z VAT? Usługi te będą bowiem w istocie polegać m.in. na doradztwie w zakresie obsługi zgłoszeń nieprawidłowości oraz pomoc w wyznaczeniu osoby/grupy osób do obsługi zgłoszeń.

Odpowiedź Ministerstwa Finansów

W udzielonej dziennikarzowi odpowiedzi, Ministerstwo Finansów wskazało, że podatnicy VAT, u których wartość sprzedaży nie przekroczyła łącznie w poprzednim roku podatkowym 200 000 zł (w przypadku podmiotów rozpoczynających prowadzenie działalności w trakcie roku podatkowego – ww. kwoty proporcjonalnie do okresu prowadzonej działalności gospodarczej) mogą skorzystać ze zwolnienia od podatku na warunkach wskazanych w art. 113 ust. 1 i 9 VATU.

Zwolnień tych nie stosuje się do podatników świadczących usługi w zakresie doradztwa, z wyjątkiem doradztwa rolniczego związanego z uprawą i hodowlą roślin oraz chowem i hodowlą zwierząt, a także związanego ze sporządzaniem planu zagospodarowania i modernizacji gospodarstwa rolnego (zob. art. 113 ust. 13 pkt 2 lit. b VATU).

W przypadku gdy podatnik VAT w ramach prowadzonej działalności gospodarczej dokona czynności, która mieści się w katalogu wyłączeń zawartych w art. 113 ust. 13 VATU, zobowiązany jest do zarejestrowania się jako podatnik VAT czynny i rozliczania VAT nawet, jeśli nie przekroczył ww. limitu.

Zatem, w opinii Ministerstwa Finansów, w odniesieniu do wskazanych w pytaniu usług związanych z wdrożeniem procedury zgłaszania nieprawidłowości i ochrony sygnalisty, które w istocie polegać będą m.in. na doradztwie w zakresie obsługi zgłoszeń nieprawidłowości oraz pomocy w wyznaczeniu osoby/grupy osób do obsługi zgłoszeń, może mieć zastosowanie wyłączenie ze zwolnienia, o którym mowa w art. 113 ust. 13 VATU.

Jeżeli bowiem celem wykonywanych czynności byłoby np. udzielanie porad, opinii, czy też innych wyjaśnień, które mogłyby stanowić podstawę do podjęcia rozstrzygnięcia/decyzji przez określony podmiot (usługobiorcę), to tego rodzaju czynności mieszczą się w pojęciu usług doradczych i jako takie pozbawiają podatnika prawa do korzystania ze zwolnienia podmiotowego z VAT. Niemniej jednak, konieczne pozostaje dokładne określenie w każdym indywidualnym przypadku, również z uwzględnieniem treści umowy zawartej pomiędzy stronami, czy w ramach realizowanego świadczenia występuje usługa doradztwa, której wystąpienie powoduje brak możliwości skorzystania ze zwolnienia podmiotowego z VAT. Aby zatem mieć pewność, czy w opisanym w pytaniu przypadku podatnik utraci prawo do korzystania ze zwolnienia podmiotowego z VAT, najlepiej jest wystąpić z wnioskiem do Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej o wydanie interpretacji indywidualnej.

Źródło: Informacja Ministerstwa Finansów przekazywana do mediów na zapytania dziennikarzy z 26.11.2024 r. (https://eureka.mf.gov.pl/, ID informacji: 615478)