Brak zarejestrowania podwyższenia kapitału zakładowego w KRS – ujęcie w sprawozdaniu finansowym

W opisanym stanie faktycznym, tj. gdy wspólnicy podjęli uchwałę o podwyższeniu kapitału zakładowego, dokonali wpłat na pokrycie udziałów/objęcie nowych udziałów, lecz do dnia sporządzenia sprawozdania nie nastąpił wpis podwyższenia do KRS, nie ma podstaw do wykazania w bilansie kapitału (funduszu) podstawowego w wartości podwyższonej. W spółce z o.o. podwyższenie kapitału zakładowego wymaga zgłoszenia do sądu rejestrowego i jest ujawniane w rejestrze, a dopiero moment wpisu pozwala na prezentację kapitału zakładowego w nowej wysokości. Wynika to z obowiązku zgłoszenia podwyższenia kapitału do KRS oraz konstrukcji procedury rejestrowej, która wskazana została w przepisach kodeksu spółek handlowych (art. 262 Kodeksu spółek handlowych).

Z perspektywy przepisów ustawy o rachunkowości kluczowa jest zasada, aby sprawozdanie finansowe rzetelnie i jasno przedstawiało sytuację majątkową i finansową oraz wynik jednostki, a jeżeli jest to konieczne dla spełnienia tego obowiązku – jednostka powinna ujawnić dodatkowe informacje w informacji dodatkowej (art. 4 RachunkU).

Jeżeli podwyższenie kapitału nie zostało zarejestrowane, wpłaty wspólników na poczet tego podwyższenia powinny zostać wykazane w pasywach w obrębie kapitału własnego (nie jako kapitał zakładowy, lecz jako kwota związana z podwyższeniem, niejako „w toku”). W praktyce rachunkowej spotyka się ujęcie tych wpłat w kapitale własnym w pozycji odpowiadającej kapitałowi rezerwowemu/pozostałym kapitałom (funduszom) rezerwowym, z jednoznacznym doprecyzowaniem w informacji dodatkowej, że są to wpłaty na poczet podwyższenia kapitału zakładowego, które do dnia bilansowego nie zostały wpisane do KRS.

Jednocześnie – zdaniem Autora – lepszym rozwiązaniem, bo bardziej wiernym informacyjnie i odpornym na błędną interpretację przez odbiorców sprawozdania, jest dodanie w kapitale własnym odrębnej pozycji, nazwanej wprost np. „Kapitał zakładowy podwyższony, niezarejestrowany” albo „Wpłaty na poczet podwyższenia kapitału zakładowego – niezarejestrowane”. Takie uszczegółowienie jest dopuszczalne, ponieważ przepisy ustawy o rachunkowości wprost pozwalają wykazywać informacje w sprawozdaniu ze szczegółowością większą niż określona w załącznikach, jeżeli wynika to z potrzeb lub specyfiki jednostki. Oznacza to, że załącznik przewiduje minimum prezentacyjne, a jednostka może dodać linię/pozycję, gdy podnosi to jakość i jednoznaczność obrazu sprawozdania (art. 50 RachunkU).

W informacji dodatkowej Autor rekomenduje opisać co najmniej: datę i treść uchwały, kwotę wpłat, status rejestracji na dzień bilansowy, planowany termin złożenia/uzyskania wpisu oraz zasadę, że do czasu wpisu kwota nie zwiększa kapitału zakładowego wykazywanego w bilansie. Takie ujawnienia są spójne z obowiązkiem zapewnienia rzetelnego i jasnego obrazu oraz z praktyką, w której sama prezentacja w kapitale rezerwowym bywa niewystarczająco precyzyjna bez noty.

Warto nadmienić, że od strony raportowania JPK CIT/JPK KR PD dodanie dodatkowej pozycji w sprawozdaniu finansowym jest wykonalne, ponieważ mechanizm JPK nie polega na tym, że każda linia bilansu otrzymuje własny, dowolnie tworzony znacznik. W praktyce oznacza to, że jeżeli jednostka zdecyduje się na wyodrębnienie w sprawozdaniu pozycji „Kapitał zakładowy podwyższony, niezarejestrowany”, powinna ona równolegle zapewnić wyodrębnienie ewidencyjne w planie kont (np. osobne konto analityczne „Wpłaty na poczet podwyższenia kapitału – niezarejestrowane”), a następnie w systemie finansowo–księgowym przypisać temu kontu odpowiedni znacznik z istniejącego słownika (co do zasady z obszaru kapitałów własnych, najbliższy merytorycznie, bez tworzenia nowego znacznika, czyli np. znacznik odnoszący się do kapitałów rezerwowych). Taka konstrukcja jest zgodna z modelem JPK KR PD, który opiera się na słownikach/mapach kont i znaczników.

Właściciel biura rachunkowego może skorzystać z małego ZUS plus

Organ rentowy przyznał jej rację. Przypomniał, że w myśl art. 18c SysUbSpołU mały ZUS plus jest adresowany do osób fizycznych prowadzących pozarolniczą działalność gospodarczą na mocy Prawa przedsiębiorców lub innych przepisów szczególnych, których przychód uzyskany z firmy nie przekroczył w poprzednim roku kalendarzowym 120 000 zł. Nie ma on jednak zastosowania do osób, które w poprzednim roku kalendarzowym: prowadziły pozarolniczą działalność gospodarczą przez mniej niż 60 dni kalendarzowych; opłacały z niej kartę podatkową i korzystały ze zwolnienia sprzedaży z VAT na podstawie art. 113 ust. 1 i 9 VATU czy wykonywały jeszcze inną działalność spośród określonych w art. 8 ust. 6 pkt 2–5 SysUbSpołU . Mały ZUS plus nie przysługuje również, jeżeli zainteresowany przedsiębiorca:

Osoba, która sprosta tym wymaganiom, ma prawo ponosić w danym roku kalendarzowym mniejsze składki na ubezpieczenia społeczne – od połowy przeciętnego miesięcznego dochodu wypracowanego z biznesu w poprzednim roku kalendarzowym. Tak ustalona podstawa wymiaru nie może spaść poniżej 30% płacy minimalnej (tj. w 2026 r. poniżej 1441,80 zł), ani też przekroczyć 60% prognozowanego przeciętnego wynagrodzenia (tj. w 2026 r. nie mogą przekroczyć prawdopodobnie kwoty 5652 zł).

ZUS podkreślił, że nie ma żadnych wątpliwości, że jednoosobowy przedsiębiorca mający biuro rachunkowe zewidencjonowanie w CEiDG może sięgnąć po opisywaną ulgę. Nie jest on bowiem przedstawicielem wolnego zawodu.

Prowadzenie rachunkowości w jednoosobowej działalności gospodarczej

Zgodnie z art. 24a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (dalej: PDOFizU): „Osoby fizyczne, przedsiębiorstwa w spadku, spółki cywilne osób fizycznych, spółki cywilne osób fizycznych i przedsiębiorstwa w spadku, spółki jawne osób fizycznych oraz spółki partnerskie, wykonujące działalność gospodarczą, są obowiązane prowadzić podatkową księgę przychodów i rozchodów, zwaną dalej „księgą”, z zastrzeżeniem ust. 3, 5 i 5a, albo księgi rachunkowe, zgodnie z odrębnymi przepisami, w sposób zapewniający ustalenie dochodu (straty), podstawy opodatkowania i wysokości należnego podatku za rok podatkowy, w tym za okres sprawozdawczy, a także uwzględniać w ewidencji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych informacje niezbędne do obliczenia wysokości odpisów amortyzacyjnych zgodnie z przepisami art. 22a–22o”. Za 2025 r. limit wynosi 10 711,50 zł, a za 2026 r. – 10 646,50 zł.

Zgodnie z art. 24 ust 1 PDOFizU u podatników, którzy prowadzą księgi rachunkowe, za dochód z działalności gospodarczej uważa się dochód wykazany na podstawie prawidłowo prowadzonych ksiąg, zmniejszony o dochody wolne od podatku i zwiększony o wydatki niestanowiące kosztów uzyskania przychodów, zaliczone uprzednio w ciężar kosztów uzyskania przychodów.

Powyższe oznacza, iż księgi rachunkowe, które – co do zasady – mają być prowadzone zgodnie z zasadami rachunkowości, muszą dodatkowo uwzględniać wymogi podatkowe.

Zgodnie z art. 4 ust. 3 ustawy o rachunkowości rachunkowość obejmuje:

1) przyjęte zasady (politykę) rachunkowości;

2) prowadzenie, na podstawie dowodów księgowych, ksiąg rachunkowych, ujmujących zapisy zdarzeń w porządku chronologicznym i systematycznym;

3) okresowe ustalanie lub sprawdzanie drogą inwentaryzacji rzeczywistego stanu aktywów i pasywów;

4) wycenę aktywów i pasywów oraz ustalanie wyniku finansowego;

5) sporządzanie sprawozdań finansowych;

6) gromadzenie i przechowywanie dowodów księgowych oraz pozostałej dokumentacji przewidzianej ustawą;

7) poddanie badaniu, składanie do właściwego rejestru sądowego, udostępnianie i ogłaszanie sprawozdań finansowych w przypadkach przewidzianych ustawą.

Należy więc w pierwszej kolejności ustalić politykę rachunkowości, a w niej opisać m.in. zasady:

1) określenia roku obrotowego i wchodzących w jego skład okresów sprawozdawczych,

2) metod wyceny aktywów i pasywów oraz ustalania wyniku finansowego,

3) sposobu prowadzenia ksiąg rachunkowych, w tym co najmniej:

a) zakładowego planu kont, ustalającego wykaz kont księgi głównej, przyjęte zasady klasyfikacji zdarzeń, zasady prowadzenia kont ksiąg pomocniczych oraz ich powiązania z kontami księgi głównej,

b) wykazu ksiąg rachunkowych, a przy prowadzeniu ksiąg rachunkowych przy użyciu komputera – wykazu zbiorów danych tworzących księgi rachunkowe na informatycznych nośnikach danych z określeniem ich struktury, wzajemnych powiązań oraz ich funkcji w organizacji całości ksiąg rachunkowych i w procesach przetwarzania danych,

c) opisu systemu przetwarzania danych, a przy prowadzeniu ksiąg rachunkowych przy użyciu komputera – opisu systemu informatycznego, zawierającego wykaz programów, procedur lub funkcji, w zależności od struktury oprogramowania, wraz z opisem algorytmów i parametrów oraz programowych zasad ochrony danych, w tym w szczególności metod zabezpieczenia dostępu do danych i systemu ich przetwarzania, a ponadto określenie wersji oprogramowania i daty rozpoczęcia jego eksploatacji,

4) systemu służącego ochronie danych i ich zbiorów, w tym dowodów księgowych, ksiąg rachunkowych i innych dokumentów stanowiących podstawę dokonanych w nich zapisów.

Jest to obowiązek właściciela jednoosobowej działalności gospodarczej, bowiem to on jest kierownikiem jednostki.

Autor uważa, że szczególny nacisk należy położyć na prawidłowe księgowanie operacji z właścicielem, bowiem jest czasem trudne rozróżnienie operacji prywatnych od operacji firmowych. Stąd też ważne jest, aby właściciel pilnował by np. operacje prywatne nie były realizowane z konta firmowego i odwrotnie. Konieczne jest to też dla prawidłowego ustalenia kapitału właściciela.

Inne operacje ujmuje się zasadniczo tak, jak w przypadku prowadzenia ksiąg rachunkowych w innych jednostkach. Powinny być ujmowane zgodnie z zasadami podwójnego zapisu, ze szczególnym uwzględnieniem podatkowych skutków operacji gospodarczych.

Osoba przedsiębiorcy ma prawo stosować uproszczenia przewidziane dla jednostek małych i mikro, ma prawo też jako organ zatwierdzający zdecydować o sporządzaniu sprawozdania.

Terminy wypłaty ekwiwalentu za urlop od 27 stycznia 2026 roku

Wyjątkiem od narzuconej przez przepisy prawa pracy zasady wykorzystywania urlopu wypoczynkowego w naturze jest jego zamiana na świadczenie pieniężne – ekwiwalent za urlop – w przypadkach, w których urlop wypoczynkowy nie został wykorzystany w całości lub w części z powodu rozwiązania lub wygaśnięcia stosunku pracy.

Rozliczenie niewykorzystanego urlopu ekwiwalentem możliwe jest tylko w związku z zakończeniem stosunku pracy. W sytuacji jego jedynie zawieszenia (urlop bezpłatny), takie rozliczenie nie może mieć miejsca, nawet wówczas gdy ze względu na jego długość prawo do urlopu wypoczynkowego mogłoby ulec przedawnieniu.

Dzień zakończenia zatrudnienia przed 27 stycznia 2026 roku

Przed 27.1.2026 r. przepisy nie wskazywały dnia wymagalności ekwiwalentu i w związku z tym przyjmowano, że ekwiwalent pieniężny za niewykorzystany urlop wypoczynkowy wypłacony musiał być w dniu zakończenia zatrudnienia (w tym dniu pracownik nabywał do niego prawo). Podkreślił to Sąd Najwyższy w wyroku z 29.3.2001 r., I PKN 336/00 (OSNP 2003/1/14), wskazując, że z dniem rozwiązania stosunku pracy prawo pracownika do urlopu wypoczynkowego w naturze przekształca się w prawo do ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop. W tym też dniu rozpoczyna bieg termin przedawnienia roszczenia o ekwiwalent pieniężny za niewykorzystane w naturze, a nieprzedawnione urlopy wypoczynkowe.

Podobnie we wcześniejszym wyroku SN: (…) z przepisu art. 171 § 1 ustawy Kodeks pracy (dalej: KP) w sposób nie budzący wątpliwości można wywieść, że prawo do ekwiwalentu staje się wymagalne z dniem rozwiązania (wygaśnięcia) stosunku pracy. Zdarzenie to należy postrzegać jako „oznaczenie” terminu w rozumieniu art. 455 ustawy Kodeks cywilny. Z datą zakończenia zatrudnienia nie ma możliwości wykorzystania urlopu wypoczynkowego w naturze, z punktu widzenia stron staje się zatem jasne, że jego rozliczenie może mieć miejsce wyłącznie przez zapłatę ekwiwalentu. Pracodawca powinien go wypłacić, a pracownik ma prawo wystąpić do sądu o jego zasądzenie. Oznacza to, że z dniem rozwiązania umowy o pracę sytuacja prawna stron w kwestii ekwiwalentu za urlop staje się klarowna, nie ma zatem żadnych przeciwwskazań, aby bezczynność pracownika lub pracodawcy nie rodziła konsekwencji prawnych (wyrok SN z 1.3.2017 r., II BP 11/15).

Powodowało to trudności ale również problemy praktyczne związane np. wykorzystywaniem pod koniec zatrudnienia należnego urlopu i powstaniem ostatniego dnia zatrudnienia niezdolności do pracy, która skutkowała przerwaniem urlopu. Przy tym podejściu ekwiwalent musiał być naliczany faktycznie przed zakończeniem zatrudnienia.

Termin wypłaty ekwiwalentu za urlop wypoczynkowy w terminie wypłaty wynagrodzenia…

Ustawą z 4.12.2025 r. o zmianie ustawy – Kodeks pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych (Dz.U. z 2026 r. poz. 25) do art. 171 KP (regulującego prawo do ekwiwalentu za urlop) dodano z dniem 27.1.2026 r. § 4 i 5 w brzmieniu:

„§ 4. Pracodawca dokonuje wypłaty ekwiwalentu pieniężnego, o którym mowa w § 1, w terminie wypłaty wynagrodzenia ustalonym zgodnie z art. 85.

§ 5. Przepisu § 4 nie stosuje się, jeżeli termin wypłaty wynagrodzenia ustalony zgodnie z art. 85 przypada przed dniem rozwiązania lub wygaśnięcia stosunku pracy. W takim przypadku wypłaty ekwiwalentu pieniężnego, o którym mowa w § 1, dokonuje się w terminie 10 dni od dnia rozwiązania lub wygaśnięcia stosunku pracy. Jeżeli ustalony w ten sposób termin wypłaty ekwiwalentu jest dniem wolnym od pracy, ekwiwalent wypłaca się w dniu poprzedzającym ten dzień.”

Jak wskazano jeszcze w uzasadnieniu projektu nowelizacji, skutkiem zmian będzie m.in.:

Podstawowym terminem wypłaty ekwiwalentu staje się zatem przyjęty w regulaminie pracy lub – w przypadku gdy pracodawca nie ustalił regulaminu pracy – w informacji o warunkach zatrudnienia termin wypłaty wynagrodzenia za pracę.

…albo 10 dni od ustania stosunku pracy

Odstępstwem od podstawowej zasady wskazującej na wypłatę ekwiwalentu w terminie płatności wynagrodzenia jest zacytowana wcześniej regulacja art. 171 § 5 KP. Jego treść wydawać się może jednak nie do końca jasna, gdyż ustawodawca nie doprecyzował niestety co oznacza użyte w nim sformułowanie „termin wypłaty wynagrodzenia ustalony zgodnie z art. 85 przypada przed dniem rozwiązania lub wygaśnięcia stosunku pracy”. Literalnie do tego podchodząc każda data po wyznaczonym dniu wypłaty przypada po tym dniu, przy terminie wypłaty 28. dnia miesiąca i rozwiązaniu stosunku pracy 17 kwietnia dzień ten przypada po przyjętym u pracodawcy terminie płatności (ponieważ 28 marca już minął). Takie podejście prowadziłoby jednak do wniosku niemożliwego do akceptacji – konieczności stosowania tego wyjątku właściwie zawsze, gdy zakończenie zatrudnienia nie przypada na dzień wypłaty. Regulacja ta dotyczy tych przypadków, w których rozwiązanie stosunku pracy następuje po terminie wypłaty ale nadal w tym samym miesiącu, w dacie nieodległej od przyjętego terminu wypłaty. Inne podejście skutkowałoby tym, że § 4 byłby martwy i stosowany musiałby być prawie zawsze § 5.

Odliczenie VAT od wydatków na organizację balu karnawałowego dla pracowników

Prawo do odliczenia VAT

Zgodnie z art. 86 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług (dalej: VATU) w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15 VATU, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego.

Związek z czynnościami opodatkowanymi, o którym mowa w art. 86 ust. 1 VATU, może mieć charakter bezpośredni lub pośredni.

Organizacja imprez dla pracowników (w tym także balu karnawałowego) jest uznawana przez organy podatkowe za mającą pośredni związek z wykonywanymi czynnościami opodatkowanymi. Pośredni związek z czynnościami opodatkowanymi powstaje w sytuacji, gdy zakup towarów i usług nie przyczynia się bezpośrednio do uzyskania obrotu przez podatnika, np. poprzez ich odsprzedaż, lecz poprzez wpływ na ogólne funkcjonowanie przedsiębiorstwa jako całości, przyczynia się do generowania przez podmiot obrotu. Za taki pośredni związek z czynnościami opodatkowanymi uznaje się właśnie m.in. organizację imprez dla pracowników, albowiem wywierają one wpływ na ogólne funkcjonowanie przedsiębiorstwa jako całości – budowanie pozytywnego wizerunku oraz renomy, poprawę atmosfery pracy, wzrost motywacji do wykonywania obowiązków pracowniczych co w konsekwencji będzie miało wpływ na zwiększenie sprzedaży opodatkowanej (por. interpretacja indywidualna Dyrektora KIS z 30.12.2022 r., 0111-KDIB3-1.4012.704.2022.4.ICZ).

Kompleksowa usługa gastronomiczno-noclegowa

Prawo do odliczenia VAT z tytułu wydatków poniesionych na organizację imprezy dla pracowników jest ograniczone przedmiotowo. Zgodnie z art. 88 ust. 1 pkt 4 VATU obniżenia kwoty lub zwrotu różnicy podatku należnego nie stosuje się do nabywanych przez podatnika usług noclegowych i gastronomicznych.

W interpretacji indywidualnej z 17.7.2023 r. (0112-KDIL1-3.4012.225.2023.2.MR) Dyrektor KIS wskazuje jednak, że powyższe ograniczenie nie ma zastosowania w sytuacji, gdy przedmiotem zakupu jest kompleksowa usługa organizacji spotkania, czyli co do istoty jedna usługa, na którą składają się poszczególne elementy, w tym usługi gastronomiczne i noclegowe. Co istotne, zarówno w przywołanej, jak i w innych interpretacjach indywidualnych, Dyrektor KIS podkreśla, że prawo do odliczenia VAT, nawet z tytułu świadczenia kompleksowej usługi organizacji imprezy dla pracowników, nie obejmuje wydatków na zakup alkoholu. Takie wydatki są uznawane za niemające pośredniego związku z czynnościami opodatkowanymi (zob. także interpretacja indywidualna Dyrektora KIS z 25.9.2025 r., 0111-KDIB3-2.4012.488.2025.4.KK; interpretacja indywidualna Dyrektora KIS z 6.8.2024 r., 0112-KDIL3.4012.396.2024.2.AK).

Administracyjna kara pieniężna za niezapewnienie odbierania objętych systemem kaucyjnym opakowań i odpadów opakowaniowych z miejsc ich zbierania

Obowiązkiem podmiotu reprezentującego jest zapewnienie odbierania objętych systemem kaucyjnym opakowań i odpadów opakowaniowych z miejsc, które umożliwiają ich zwrot w zamian za wcześniej wniesioną kaucję. Niewykonywanie tego obowiązku podlega administracyjnej karze pieniężnej w wysokości od 10 000 zł do 1 000 000 zł.

Tworzenie i sprzedaż grafik cyfrowych przy użyciu AI a stawka ryczałtu

W opisanej sytuacji kluczowe jest ustalenie charakteru prowadzonej działalności oraz właściwa klasyfikacja statystyczna świadczonych usług. Zgodnie z art. 12 ust. 1 pkt 5 lit. a ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne (dalej: RyczałtU), ryczałt od przychodów ewidencjonowanych wynosi 8,5% dla przychodów z działalności usługowej, z zastrzeżeniem wyjątków określonych w ustawie.

Wątpliwości podatników może budzić kwestia rozróżnienia, czy tworzenie plików cyfrowych przy pomocy zaawansowanych narzędzi (w tym sztucznej inteligencji) stanowi działalność wytwórczą, czy usługową. Jak wskazuje Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej w interpretacji indywidualnej z 22.12.2025 r. (0114-KDIP3-1.4011.892.2025.2.AK), działalność polegająca na tworzeniu cyfrowych grafik, której efektem jest niematerialny plik cyfrowy, spełnia definicję działalności usługowej w rozumieniu art. 4 ust. 1 pkt 1 RyczałtU, a nie działalności handlowej czy wytwórczej.

Dla zastosowania stawki 8,5% istotne jest przyporządkowanie usług do odpowiedniego grupowania Polskiej Klasyfikacji Wyrobów i Usług (PKWiU). W powołanej interpretacji organ podatkowy zaakceptował stanowisko, zgodnie z którym usługi polegające na tworzeniu materiałów wizualnych i cyfrowych (w tym plików graficznych, animacyjnych lub wizualnych) mieszczą się w grupowaniu PKWiU 59.12.14.0 – „Usługi związane z efektami wizualnymi”.

Mając na uwadze powyższe, jeżeli świadczone usługi obejmują tworzenie i sprzedaż plików graficznych (np. ilustracji, clipartów, wzorów) i są sklasyfikowane pod symbolem PKWiU 59.12.14.0, podatnik ma prawo do zastosowania stawki ryczałtu w wysokości 8,5%.

Do 2 lutego możesz zgłosić się do nowego Małego ZUS Plus – sprawdź, czy spełniasz warunki!

Nowe przepisy

Możliwość stosowania przez spółkę z o.o. stawki CIT w wysokości 9%

Jeśli przychody osiągnięte w roku podatkowym nowo utworzonej spółki nie przekroczą wyrażonej w złotych kwoty odpowiadającej równowartości 2 000 000 euro oraz nie zachodzi wyłączenie, o którym mowa w art. 19 ust. 1a ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych (dalej: PDOPrU), wówczas nowo utworzona spółka może skorzystać z obniżonej stawki CIT.

W pierwszej kolejności należy wskazać, iż zgodnie z obowiązującymi przepisami nie ma ustawowych ograniczeń, które dotyczyłyby możliwości prowadzenia przez wspólników spółki z o.o. tego samego rodzaju działalności w ramach ich własnej jednoosobowej działalności gospodarczej. Ewentualne klauzule dotyczące np. zakazu prowadzenia działalności konkurencyjnej mogą wynikać z ewentualnych postanowień umowy spółki ustalonych przez wspólników.

Odnośnie kwestii obniżonej 9% stawki CIT należy wskazać, iż nowo utworzona spółka z o.o. może skorzystać z tej stawki pod warunkiem spełnienia przesłanek ustawowych.

Zgodnie z art. 19 ust. 1 pkt 2 PDOPrU: „Stawka podatku wynosi 9% podstawy opodatkowania od przychodów (dochodów) innych niż z zysków kapitałowych – w przypadku podatników, u których przychody osiągnięte w roku podatkowym nie przekroczyły wyrażonej w złotych kwoty odpowiadającej równowartości 2 000 000 euro, z wyjątkiem podatników określonych w pkt 5, przy czym:

a) kwotę 2 000 000 euro przelicza się na złote według średniego kursu euro ogłaszanego przez Narodowy Bank Polski na pierwszy dzień roboczy roku podatkowego, w zaokrągleniu do 1000 zł,

b) jeżeli rok podatkowy podatnika był dłuższy albo krótszy niż 12 miesięcy, kwotę 2 000 000 euro ustala się jako iloczyn 1/12 tej kwoty i liczby pełnych miesięcy w tym roku podatkowym, a w przypadku gdy rok podatkowy nie obejmuje pełnego miesiąca kalendarzowego, za pełny miesiąc przyjmuje się okres trwający 30 dni”.

Jak stanowi art. 19 ust. 1d PDOPrU: „Podatnicy, o których mowa w ust. 1 pkt 2, stosują stawkę podatku, o której mowa w tym przepisie, jeżeli posiadają status małego podatnika. Jednakże zgodnie z ust. 1e warunek ten nie dotyczy podatników rozpoczynających prowadzenie działalności w roku rozpoczęcia tej działalności”.

Na podstawie art. 19 ust. 1a PDOPrU nowo utworzona spółka nie może skorzystać z obniżonej stawki CIT, jeśli została utworzona:

1) w wyniku przekształcenia, połączenia lub podziału podatników, z wyjątkiem przekształcenia spółki w inną spółkę, albo

2) w wyniku przekształcenia przedsiębiorcy będącego osobą fizyczną wykonującą we własnym imieniu działalność gospodarczą lub spółki niebędącej osobą prawną, albo

3) przez osoby prawne, osoby fizyczne albo jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej, które wniosły na poczet kapitału podatnika uprzednio prowadzone przez siebie przedsiębiorstwo, zorganizowaną część przedsiębiorstwa albo składniki majątku tego przedsiębiorstwa o wartości przekraczającej łącznie równowartość w złotych kwoty co najmniej 10 000 euro przeliczonej według średniego kursu euro ogłaszanego przez Narodowy Bank Polski na pierwszy dzień roboczy października roku poprzedzającego rok podatkowy, w którym wniesiono te składniki majątku, w zaokrągleniu do 1000 zł, przy czym wartość tych składników oblicza się, stosując odpowiednio przepisy art. 14 PDOPrU, albo

4) przez osoby prawne, osoby fizyczne albo jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej wnoszące, tytułem wkładów niepieniężnych na poczet kapitału podatnika, składniki majątku uzyskane przez te osoby albo jednostki w wyniku likwidacji innych podatników, jeżeli te osoby albo jednostki posiadały udziały (akcje) tych innych likwidowanych podatników, albo

5) przez osoby prawne, osoby fizyczne albo jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej, jeżeli w roku podatkowym, w którym podatnik został utworzony, oraz w roku podatkowym bezpośrednio po nim następującym, zostało do niego wniesione na poczet kapitału uprzednio prowadzone przedsiębiorstwo, zorganizowana część przedsiębiorstwa albo składniki majątku tego przedsiębiorstwa o wartości przekraczającej łącznie równowartość w złotych kwoty 10 000 euro przeliczonej według średniego kursu euro ogłaszanego przez Narodowy Bank Polski na pierwszy dzień roboczy października roku poprzedzającego rok podatkowy, w którym wniesiono te składniki majątku, w zaokrągleniu do 1000 zł, przy czym wartość tych składników oblicza się, stosując odpowiednio przepisy art. 14 PDOPrU.

Jeśli zatem żadna z powyższych przesłanek nie ma zastosowania, to nie ma przeszkód aby nowo powstała spółka zastosowała obniżoną stawkę CIT.

Krajowe wdrażanie zasad rozporządzenia PPWR

Zgodnie z wykazem prac legislacyjnych i programowych Rady Ministrów, toczą się prace nad projektem nowej ustawy o opakowaniach i odpadach opakowaniowych (https://www.gov.pl/web/premier/projekt-ustawy-o-opakowaniach-i-odpadach-opakowaniowych.

Prace te w ramach projektu UC 100 można śledzić na https://legislacja.rcl.gov.pl/projekt/12401003. Zakończono etap konsultacji publicznych, opiniowania oraz uzgadniania projektu.

Cele przygotowywanego projektu ustawy wynikają z potrzeby implementacji przepisów UE, w tym doprecyzowania zasad opublikowanego w 22.1.2025 r. rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2025/40 z 19.12.2024 r. w sprawie opakowań i odpadów opakowaniowych, zmiany rozporządzenia (UE) 2019/1020 i dyrektywy (UE) 2019/904 oraz uchylenia dyrektywy 94/62/WE (dalej: PPWR).

W zakresie celów przygotowywanego projektu oraz przyczynach i potrzebie rozwiązań planowanych w projekcie zawarto następujące informacje:

„Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2018/851 z 30.5.2018 r. zmieniająca dyrektywę 2008/98/WE w sprawie odpadów oraz dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2018/852 z 30.5.2018 r. zmieniająca dyrektywę 94/62/WE w sprawie opakowań i odpadów opakowaniowych określiły m.in. nowe wymagania dotyczące rozszerzonej odpowiedzialności producenta (zwanej dalej: „ROP”) i wyznaczyły cele w zakresie przygotowania do ponownego użycia i recyklingu odpadów komunalnych oraz recyklingu odpadów opakowaniowych, a także redukcji składowania odpadów komunalnych. Przepisy powyższych dyrektyw zostały transponowane do polskiego porządku prawnego ZmOdpadyU17, która zmieniła m.in. GospOpakowaniaU. Zgodnie z art. 8 dyrektywy 2008/98/WE systemy ROP muszą uwzględniać minimalne wymogi określone w art. 8a, które obejmują: określenie roli i obowiązków wszystkich podmiotów zaangażowanych w system, określenie celów do osiągnięcia, system sprawozdawczy służący do gromadzenia danych, równe traktowanie producentów, niezależnie od ich pochodzenia czy wielkości. Jednocześnie w ramach ROP producenci produktów lub organizacje realizujące w imieniu producentów obowiązki wynikające z ROP mają posiadać określony zasięg geograficzny, produktowy i materiałowy, zapewniać dostępność systemów zbierania odpadów, środki finansowe lub środki finansowe i organizacyjne niezbędne do wypełnienia obowiązków w zakresie ROP, wprowadzić mechanizm samokontroli oraz udostępniać publicznie informacje o realizacji celów (w przypadku organizacji także o strukturze, wkładach finansowych i procedurze wyboru podmiotów gospodarujących odpadami). W odniesieniu do wkładów finansowych płaconych przez producentów produktów w opakowaniach na rzecz realizacji ROP, ich wysokość powinna pokrywać koszty selektywnego zbierania odpadów opakowaniowych, a następnie ich transportu i przetwarzania, w tym przetwarzania niezbędnego do osiągnięcia unijnych celów w zakresie gospodarowania odpadami, oraz koszty niezbędne do realizacji innych celów i zadań, koszty informowania posiadaczy odpadów oraz koszty gromadzenia danych i sprawozdawczości.

Ponadto wysokość wkładów finansowych powinna, w miarę możliwości, zostać zróżnicowana biorąc pod uwagę wybrane kryteria. W dniu 22.1.2025 r. opublikowane zostało rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2025/40 z 19.12.2024 r. sprawie opakowań i odpadów opakowaniowych, zmiany rozporządzenia (UE) 2019/1020 i dyrektywy (UE) 2019/904 oraz uchylenia dyrektywy 94/62/WE (zwane dalej: „PPWR”). PPWR stanowi lex specialis w stosunku do dyrektywy 2008/98/WE, oznacza to, że przepisy dotyczące ROP zawarte w PPWR powinny mieć pierwszeństwo przed wszelkimi sprzecznymi przepisami dyrektywy 2008/98/WE. Zgodnie z art. 45 PPWR producenci ponoszą ROP w ramach systemów ustanowionych zgodnie z art. 8 i 8a dyrektywy 2008/98/WE oraz sekcją 3 PPWR w odniesieniu do opakowań, w tym opakowań produktu w opakowaniu, które udostępniają po raz pierwszy na terytorium państwa członkowskiego lub rozpakowują nie będąc użytkownikami końcowymi. Wkłady finansowe płacone przez producentów powinny pokrywać, oprócz kosztów wymienionych powyżej (wskazanych w dyrektywie 2008/98/WE), koszty etykietowania pojemników na odpady oraz koszty prowadzenia analiz składu zebranych zmieszanych odpadów komunalnych. Koszty powinny być ustalone w sposób przejrzysty, proporcjonalny, niedyskryminujący i efektywny. Zgodnie z art. 46 PPWR państwa członkowskie mogą przyjąć środki, na podstawie których powierzenie obowiązków w zakresie ROP organizacji odpowiedzialności producenta będzie obowiązkowe. Ponadto zgodnie z art. 51 PPWR państwa członkowskie zapewniają, aby w systemach ROP i systemach kaucyjnych przeznaczono określoną minimalną część budżetu na finansowanie działań służących zmniejszeniu ilości odpadów i zapobieganiu powstawaniu odpadów.

PPWR reguluje wprost wiele obszarów dotyczących opakowań oraz odpadów opakowaniowych, niemniej jednak część zawartych w nim rozwiązań oraz ich praktyczne stosowanie wymaga dostosowania krajowych przepisów. Nowe cele wynikające z PPWR dotyczą m.in. ograniczenia ilości wytwarzanych odpadów opakowaniowych na mieszkańca o co najmniej 5% do 2030 r., 10% do 2035 r. i 15% do 2040 r., a także obowiązku stosowania od 2030 r. określonego odsetka opakowań wielokrotnego użytku. Dla zapewnienia spełnienia wszystkich wymagań ROP określonych w PPWR, z uwzględnieniem przepisów art. 8 i 8a dyrektywy 2008/98/WE, istnieje pilna potrzeba dostosowania szeregu przepisów krajowych, w tym przepisów GospOpakowaniaU. Konieczne jest również podjęcie działań systemowych zapewniających stabilne finansowanie gospodarki odpadami w gminach oraz sprawiedliwy podział kosztów systemu ROP, zgodnie z zasadą »zanieczyszczający płaci«. Obecny system prawny nie motywuje wprowadzających produkty w opakowaniach (producentów) do ekoprojektowania, natomiast gminy mają poważne trudności z realizacją celów recyklingu. W rezultacie mieszkańcy naszego kraju są obecnie nadmiernie obciążani opłatami za opakowania, gdyż ponoszą koszty dotyczące opakowań przy zakupie produktów, a następnie wnosząc opłatę za gospodarowanie odpadami komunalnymi do gmin oraz dodatkowo, w niektórych przypadkach, ponosząc dodatkowe koszty związanych z karami nakładanymi na gminy za niezrealizowane cele w zakresie przygotowania do ponownego użytku i recyklingu”.

Istotę rozwiązań planowanych w projekcie, w tym proponowane środki realizacji, opisano następująco:

„Polska, w związku z wejściem w życie PPWR, zobowiązana jest do zapewnienia stosowania nowych regulacji Unii Europejskiej dotyczących opakowań i odpadów opakowaniowych. Rekomendowanym rozwiązaniem, w postaci narzędzia interwencji, jest przyjęcie projektu ustawy o opakowaniach i odpadach opakowaniowych, która zastąpi GospOpakowaniaU.

W celu dostosowania do wymagań PPWR rekomenduje się utworzenie w Polsce nowego modelu systemu ROP dla opakowań oraz ustanowienia regulacji koniecznych do wdrożenia rozporządzenia w szczególności w zakresie:

W celu ułatwienia przedsiębiorcom realizowania obowiązków wynikających z ROP, dla produktów wskazanych w załącznikach 6–10 do GospodOdpU, planuje się przeniesienie stosownych regulacji w tym zakresie do projektowanej ustawy. Ponadto z uwagi na zgłaszane zastrzeżenia dotyczące obowiązku wnoszenia opłaty, o której mowa w art. 3b GospodOdpU, planuje się zmianę tego obowiązku z rocznego na kwartalny, analogicznie jak w przypadku opłaty recyklingowej za torby na zakupy z tworzyw sztucznych (torebki foliowe). Proponuje się, żeby nowy model systemu ROP dla opakowań opierał się na następujących założeniach, efektach i korzyściach:

1. Wprowadzenie definicji z PPWR w tym zastąpienie dotychczasowych definicji wprowadzającego produkty w opakowaniach oraz wprowadzającego opakowania – nową definicją producenta.
2. Wprowadzenie, w ramach odpowiedzialności finansowej producenta, opłaty opakowaniowej, ponoszonej za każdy kilogram opakowania, w tym opakowania produktu w opakowaniu, które udostępnia po raz pierwszy na terytorium państwa członkowskiego lub rozpakowuje, nie będąc użytkownikiem końcowym.
3. Ustanowienie marszałków województw organami odpowiedzialnymi za kontrolę poprawności naliczania i uiszczania opłaty opakowaniowej oraz redystrybucję wpływów z tytułu tej opłaty.
4. Powierzenie NFOŚiGW zadań organizacji odpowiedzialności producenta (zwanej dalej: „PRO”), która w imieniu producentów będzie realizowała obowiązki wynikające z ROP, w ramach zamkniętego obiegu finansowego.
5. Powierzenie IOŚ-PIB zadań analitycznych i badań w zakresie systemu ROP.
6. Powierzenie ministrowi właściwemu do spraw klimatu nadzoru nad systemem ROP.
7. Zniesienie od 2028 r. obowiązku osiągania przez producentów wnoszących opłatę opakowaniową (obecnie wprowadzających produkty w opakowaniach) określonych poziomów recyklingu. W związku z tym po zakończeniu okresu przejściowego, czyli od 1.1.2028 r., dokumenty potwierdzające recykling (DPR) oraz dokumenty potwierdzające odpowiednio eksport odpadów opakowaniowych albo wewnątrzwspólnotową dostawę odpadów opakowaniowych w celu poddania ich recyklingowi (EDPR) zostaną zastąpione przez nowe instrumenty sprawozdawcze.
8. Zniesienie od 2028 r. opłaty produktowej za opakowania.
9. Dostosowanie bazy BDO do wymagań ROP.
10. Wprowadzenie 2-letniego okresu przejściowego, po którym nastąpi pełne wdrożenie systemu ROP dla opakowań.
11. Zakłada się, że na skutek wprowadzenia nowego modelu systemu ROP, organizacje odzysku opakowań (spółki akcyjne) po okresie przejściowym, tj. w 2028 r., zakończą swoją działalność w dotychczasowej formie.
12. Zakłada się, że podobnie jak dotychczas producenci (obecnie wprowadzający produkty w opakowaniach), po uzyskaniu stosownego zezwolenia wydanego przez ministra właściwego do spraw klimatu, będą mogli samodzielnie realizować obowiązki wynikające z ROP.
13. Zakłada się zachowanie funkcjonującego systemu gospodarowania odpadami komunalnymi oraz obowiązków gmin w tym zakresie (m.in. odpowiedzialność za organizację systemu gospodarowania odpadami komunalnymi, organizacja zamówień na odbiór i zagospodarowanie odpadów, współpraca z przedsiębiorstwami gospodarującymi odpadami). Przy czym planuje się dodatkowo wprowadzenie obowiązku informowania mieszkańców o kosztach gospodarowania odpadami komunalnymi oraz partycypacji w tych kosztach producentów.
14. Planuje się wprowadzenie zachęt do stosowania hierarchii postępowania z odpadami poprzez propagowanie tworzenia i skutecznego działania systemów ponownego użycia i ponownego napełnienia opakowań, które nie zostały objęte systemem kaucyjnym oraz wspieranie rozwoju sektora opakowań wielokrotnego użytku, poprzez wprowadzenie zachęty podatkowej (ulga opakowaniowa)”.