Jak gminy radzą sobie z budową dróg – NIK wskazuje błędy

Problemy utrudniające proces budowy dróg krajowych spowodowane są niestabilnością Programu Budowy Dróg Krajowych (PBDK) oraz niedostosowaniem organizacyjnym GDDKiA do powierzonych jej działań, w tym niedostatecznym nadzorem nad przygotowaniem zadań inwestycyjnych.

Najwyższa Izba Kontroli zaznaczyła, że przeszkody występujące w procesie inwestycyjnym generują wysokie koszty oraz mają wpływ na opóźnienia w budowie dróg. Bezpośrednim skutkiem zaniedbań są:

- przerwy w realizacji inwestycji,

- utrata środków finansowych,

- błędy we wnioskach o wydanie decyzji administracyjnych oraz w dokumentacji projektowej, a także przypadki niedostatecznego rozpoznania geologicznego terenu budowy.

1. Ustalenia kontroli NIK

Przy realizacji inwestycji drogowych ujętych w PBDK na lata: 2008-2012 oraz 2011-2015 występowały liczne przerwy w kontynuacji wszczętych robót budowlanych, uniemożliwiające terminowe zakończenie poszczególnych zadań. Stwierdzono przy tym, że poza nieprawidłowościami w zarządzaniu procesem inwestycyjnym występowały inne czynniki, zależne lub niezależne od inwestora, utrudniające terminową i oszczędną budowę dróg krajowych. Czynniki te określone zostały jako bariery, w tym:

1) finansowe (uniemożliwiające właściwe finansowanie inwestycji),

2) prawne i administracyjne (związane z częstymi zmianami przepisów oraz występowaniem niezgodności i luk w prawie),

3) organizacyjne (polegające na niewłaściwym przygotowaniu inwestora do realizacji zadań).

2. Bariery

Najwyższa Izba Kontroli rozpoznała bariery (wewnętrzne i zewnętrzne) w procesie przygotowania i realizacji inwestycji drogowych, które mają negatywny wpływ na terminową i oszczędną realizację inwestycji.

Bariery zewnętrzne:

- brak stabilnych i przejrzystych przepisów prawnych,

- ustanawianie obszarów chronionych,

- długotrwałe postępowania administracyjne,

- brak ciągłości koncepcji kolejnych PBDK.

Bariery wewnętrzne:

- brak właściwego przygotowania pod względem instytucjonalnym i kadrowym,

- niedoskonałości wewnętrznego obiegu informacji i dokumentów,

- braki kadrowe,

- brak systemu gromadzenia i przetwarzania danych dotyczących przebiegu realizacji inwestycji.

Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad nie była przygotowana pod względem instytucjonalnym i kadrowym do sprawnej i oszczędnej realizacji inwestycji drogowych, brakowało spójnego systemu gromadzenia i przetwarzania danych na temat przebiegu realizacji inwestycji.

3. Skutki barier wewnętrznych

Konsekwencją tych barier, na które nie zareagowano skutecznie, były:

- błędy w przygotowanych przez GDDKiA wnioskach o wydanie decyzji o uwarunkowaniach środowiskowych (DŚU) oraz decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej (ZRiD);

- błędy lub braki w dokumentacji projektowej ujawnione dopiero na etapie realizacji inwestycji;

- niedostateczne rozpoznanie geologiczne terenu inwestycji, które skutkowało wzrostem wartości i przedłużeniem czasu budowy drogi;

- niedostateczne rozpoznanie terenu inwestycji pod względem archeologicznym;

- brak stosownych uzgodnień z dysponentami infrastruktury technicznej;

- niewystarczający nadzór nad przebiegiem prac budowlano-montażowych i zabezpieczenie interesów inwestora.

4. Konsekwencje barier zewnętrznych

Zdaniem NIK Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad nie wykazał również wystarczającej staranności w identyfikacji barier zewnętrznych. Chodzi tu o przeszkody o charakterze prawnym i administracyjnym wynikające przede wszystkim z częstych zmian przepisów (głównie w zakresie ochrony środowiska), z długotrwałych postępowań administracyjnych prowadzonych w sprawie wydania decyzji niezbędnych do rozpoczęcia budowy infrastruktury drogowej, a także zmiany koncepcji w kolejno uchwalanych rządowych programach budowy dróg (PBDK).

Ważne
NIK stwierdziła brak rzetelnych założeń przy planowaniu zadań inwestycyjnych. Odstąpienie lub wieloletnie przerwy w przygotowaniu lub realizacji PBDK, prowadziły do niecelowych i niegospodarnych działań w procesie budowy dróg krajowych.

Bariery o charakterze prawnym i administracyjnym skutkowały m.in.:

- wzrostem wartości realizowanych już inwestycji spowodowanym zmianą przepisów prawnych, w tym wysokości stawek podatkowych (VAT);

- wydłużeniem procesu przygotowania inwestycji drogowych na skutek konieczności przeprowadzenia przez inwestora dodatkowych konsultacji społecznych na temat przebiegu dróg krajowych;

- przedłużającymi się postępowaniami administracyjnymi powodującymi opóźnienia w procesie przygotowania inwestycji, w stosunku do terminów planowanych przez GDDKiA;

- wstrzymaniem prowadzonych prac budowlanych, dokonywaniem zmian w zatwierdzonych projektach budowlanych oraz koniecznością wykonania dodatkowych prac budowlanych.

5. Wnioski

Najwyższa Izba Kontroli zwraca się do Ministra Infrastruktury i Budownictwa o zapewnienie stabilności PBDK w zakresie zaplanowanych do realizacji inwestycji w celu wyeliminowania przypadków odstąpienia lub przerw w realizacji zadań inwestycyjnych. Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad powinien jak najszybciej stworzyć system umożliwiający bieżący monitoring problemów występujących przy realizacji inwestycji, zapewnić przygotowanie GDDKiA pod względem instytucjonalnym i kadrowym do profesjonalnej realizacji inwestycji drogowych oraz zidentyfikować bariery zewnętrzne w celu zminimalizowania ich negatywnych skutków na terminową i oszczędna budowę dróg.




 

Przetestuj System Legalis

 
Zadzwoń:
22 311 22 22
Koszt połączenia wg taryfy operatora.
lub zostaw swoje dane, a Doradca zdalnie
zbada Twoje potrzeby i uruchomi dostęp

W polu numeru telefonu należy stosować wyłącznie cyfry (min. 9).


Wyślij

* Pola wymagane

Zasady przetwarzania danych osobowych: Administratorem danych osobowych jest Wydawnictwo C.H.Beck sp. z o.o., Warszawa, ul. Bonifraterska 17, kontakt: daneosobowe[at]beck.pl. Dane przetwarzamy w celu marketingu własnych produktów i usług, w celach wskazanych w treści zgód, jeśli były wyrażane, w celu realizacji obowiązków prawnych, oraz w celach statystycznych. W sytuacjach przewidzianych prawem, przysługują Ci prawa do: dostępu do swoich danych, otrzymania ich kopii, sprostowania, usunięcia, ograniczenia przetwarzania, przenoszenia, cofnięcia zgody oraz wniesienia sprzeciwu wobec przetwarzania danych. Pełne informacje w Polityce prywatności.


Wydawnictwo C.H.Beck
ul. Bonifraterska 17
00-203 Warszawa
Tel: 22 311 22 22
E-mail: legalis@beck.pl
NIP: 522-010-50-28, KRS: 0000155734
Sąd Rejonowy dla miasta stołecznego Warszawy
w Warszawie Kapitał Spółki: 88 000 zł

Zasady przetwarzania danych osobowych